بررسی تاثیر مولفه‌های ادراک حسی متاثر از آیات الهی بر افزایش میزان رضایت‌مندی از مساجد محله‌ای (نمونه موردی: مقایسه مساجد جوادالائمه و هفت درب قزوین)

نویسندگان

1 گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

2 گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

doi
چکیده

در عصر حاضر اصول و الگوهای شکل‌دهنده مساجد و نگاه نمادگونه به آن مخصوصاً در سطح مسجدهای محله‌ای به دست فراموشی سپرده شده است. با توجه به اینکه بازیابی هویت معماری و شهرسازی ایرانی- اسلامی از جمله وظایف معماران و شهرسازان معاصر بوده، شناسایی ویژگی‌ها، اصول و ارزش‌های موجود و متاثر از آیات و احادیث اسلامی در معماری و شهرسازی مساجد و همچنین تطبیق متناسب آنها با نیازهای دوره معاصر و الگوسازی ارزش‌های فرامکانی و فرازمانی مساجد هدف پژوهش حاضر بود. در پژوهش حاضر به روش پیمایشی به بررسی تاثیر مدل‌های ادراک حسی موثر بر افزایش رضایت‌مندی و مطلوبیت در مساجد محله‌ای شهر قزوین پرداخته شد. پس از تبیین مدل‌ها و مولفه‌های ادراک حسی، معیارهای ارزیابی موثر بر افزایش رضایت‌مندی به مساجد استخراج شدند و پرسش‌نامه طبق طیف لیکرت تنظیم و با روش مدل‌یابی معادلات ساختاری (SEM) روابط بین متغیرها و میزان تاثیر آنها تحلیل شد. یافته‌های پژوهش وجود رابطه معنی‌دار بین مولفه‌های ادراک حسی و رضایت‌مندی در مساجد محله‌ای را نشان دادند که در آن میزان تاثیرگذاری شاخصه‌های فرهنگی و نظام اجتماعی موجود در محله از دیگر شاخصه‌ها بیشتر بود. درنتیجه رعایت الگوهای حسی در طراحی عناصر تشکیل‌دهنده مساجد باعث افزایش مطلوبیت فضایی شده است که این امر موجب ایجاد و تقویت الگوهای معماری حسی انطباقی در مکان‌های مذهبی و افزایش انگیزش نمازگزاران برای تداوم حضور در مساجد محله‌ای می‌شود.