فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه:  آب و هوا از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر تعیین زمان مناسب گردشگری و توسعه صنعت توریسم می‌باشد و کشور ایران و منطقه آذربایجان به لحاظ قدمت تاریخی و دارا بودن جاذبه‌های توریستی و اکوتوریستی و همچنین شرایط آب و هوایی مناسب پتانسیل بسیار بالایی در زمینه جذب توریست دارد.هدف:  با توجه به تأثیر فراوان اقلیم بر آسایش انسان و صنعت توریسم و پتانسیل‌های اکوتوریستی فراوان استان‌های واقع در شمال غربی کشور و تنوع فراوان اقلیمی این منطقه، هدف این تحقیق ارزیابی شرایط اقلیم گردشگری برای فعالیت‌های اکوتوریستی مانند پیک‌نیک، طبیعت‌گردی، کوهنوردی و ... در چهار استان واقع در شمال غرب کشور در جهت تعیین مناسب‌ترین زمان برای گردشگری می‌باشد.روش شناسی:  در این تحقیق به منظور ارزیابی و پهنه‌بندی تقویم اکوتوریسم در شمال غربی کشور از مدل ریمن و شاخص دمای معادل فیزیولوژیک ([1]PET) استفاده گردیده است. بدین منظور از بین ایستگاه­های سینوپتیک موجود در منطقه، 19 ایستگاه که دارای طول دوره آماری بالای 30 سال (2014- 1985) بودند، انتخاب گردید. سپس داده‌های مربوط به پارامترهای اقلیمی شامل دمای هوای خشک، رطوبت نسبی، سرعت باد، ابرناکی و فشار بخار اشباع در دوره روزانه و ساعتی از سازمان هواشناسی دریافت گردید. شرایط آسایش اقلیم گردشگری و تنش‌های گرمایی و سرمایی در روزها و ماه‌های مختلف سال با استفاده از شاخص PET ارزیابی گردیده و سپس با استفاده از نرم­افزار ArcGIS پهنه‌بندی گردید.قلمرو جغرافیایی پژوهش:  قلمرو جغرافیایی‌ شامل شمال غرب ایران می‌باشد‌.یافته­ ها و بحث:  در این مناطق مناسب­ترین زمان برای فعالیت‌های گردشگری از اواسط اردیبهشت تا اواخر خرداد و از اوایل شهریور تا اواسط مهر ماه دیده می­شود. در مقابل در ماه‌های تیر و مرداد برای دوره بسیار کوتاهی تنش گرمایی با شدت پایین و از اواخر مهر تا اواسط فروردین تنش­های سرمایی با شدت‌های مختلف وجود دارد. اما در مناطق کوهستانی مانند اردبیل، خلخال، سراب و مشکین شهر تقویم اقلیم گردشگری تا حدودی متفاوت است؛ در این مناطق دوره آسایش اقلیمی از اوایل خرداد شروع شده و تا اواسط شهریور ادامه می­یابد. در این مناطق در ماه‌های فصل تابستان شرایط بسیار ایده آلی از لحاظ اقلیمی برای فعالیت‌های گردشگری وجود دارد. همچنین در بین ماه‌های مهر تا فروردین تنش­های سرمایی با شدت­های متوسط تا خیلی شدید حاکم است اما تنش­های گرمایی در این مناطق به ندرت اتفاق می­افتد.نتیجه­ گیری: نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که در بیشتر بخش­های منطقه شمال غرب مانند شهرهای تبریز، ارومیه و زنجان تقریباً روند مشابهی از شرایط اقلیم گردشگری وجود دارد.