تغییرات تراز آب دریای خزر در حدود 2600 پیش و دورۀ سرد کوتاه (Little Ice Age) و اثرهای آن بر سواحل ایران
نویسندگان
1 دانشکدة جغرافیا، گروه سنجش از راه دور و جی ای اس
doi
10.22059/jphgr.2017.61582چکیده
از ویژگیهای منحصربهفرد دریای خزر تغییرات سریع تراز آن نسبت به تراز دریاهای آزاد است. این تغییرات سریع بین سالهای 1929-1995 به وسیلة ایستگاههای اندازهگیری تراز آب و از سال 1992 به وسیلة دادههای آلتیمتری با دامنه در حدود سه متر به ثبت رسیده و اثرهای درخور توجهی در مورفولوژی ساحل داشته است. با وجود این، آثار تغییرات تراز پیش از ثبت تراز آب مبهم است و نتایج گوناگونی ارائه شده است. بنابراین، پیشبینی تراز بسیار پیچیده و اغلب با اشتباه توأم است. بر اساس دادههای رادیو کربن بهدستآمده از مناطق مختلف دریای خزر، دو دوره را میتوان در اواخر هولوسن تفکیک کرد که در مورفولوژی دریای خزر اثرهای بسیار مهمی بهجا گذاشتهاند. این دو دوره تقریباً منطبق بر دورههای سردند و به عنوان دورههای سرد 2600 سال پیش و دورة سرد کوتاه در اروپای شمالی شناخته میشوند. در این مطالعه سعی شده است اثرهای دو دوره با استفاده از دادههای میدانی، عکسهای هوایی، و نتایج رادیو کربن از مناطق مختلف دریای خزر بررسی شود. نتایج نشان میدهد سواحل شرقی به دلیل شرایط توپوگرافی و مورفولوژی بیشترین تأثیر را در برابر افزایش تراز در دو دورة سرد هولوسن داشته است.