فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گیاه شوید (Grammosciadium Platycarpum Boiss) متعلق به خانواده Apiaceae منبع غنی از ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی است که دارای فعالیت آنتی‌اکسیدانی می‌باشد. آنتی‌اکسیدان‌های موجود در رژیم غذایی به لحاظ محافظت بدن در مقابل استرس اکسیداتیو و حفظ سلامت، حائز اهمیت هستند. هدف از این پژوهش استخراج و ریزپوشانی ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی گیاه شوید کوهی در هیدروژل آلژینات سدیم بود. در این پژوهش ابتدا ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی از عصاره گیاه شوید کوهی استخراج و سپس جهت ریزپوشانی، در سه غلظت 1، 2 و 3 درصد به همراه آلژینات سدیم با سه غلظت 1.5 ، 2 و 3 درصد استفاده گردید. در مرحله بعد، فعالیت آنتی‌اکسیدانی (آنتی‌اکسیدانی کل، ظرفیت مهار رادیکال آزادDPPH ، مهار رادیکال آزاد هیدروکسیل، قدرت احیاکنندگی)، بارگیری ترکیبات فنولی عصاره گیاه شوید کوهی در هیدروژل آلژینات، بازده ریزپوشانی، خصوصیات ساختاری ماده‌ی ریزپوشانی شده از قبیل ساختار شیمیایی با استفاده از طیف سنجی مادون قرمز و قابلیت حفظ ترکیبات فنولی و خاصیت آنتی‌اکسیدانی فرآورده طی 30 روز نگهداری در شرایط محیطی مختلف (نور و تاریکی، دمای 25 درجه سانتی گراد و یخچال 4-7 درجه سانتی-گراد) مورد ارزیابی قرار گرفت. در این بررسی بیشترین به بازده ریزپوشانی بالایی در 75 درصد بدست آمد. نتایج وجود تفاوت معنی‌داری (05/0>P) در قابلیت حفظ فعالیت آنتی‌اکسیدانی در برابر شرایط محیطی، برای هیدروژل‌های حاوی مقادیر مختلف عصاره در طول 30 روز نگهداری نشان داد. مشابه نتایج بدست آمده در رابطه با قابلیت حفظ ترکیبات فنولی طی زمان نگهداری برای هیدروژل‌های حاوی عصاره، بیشترین میزان حفظ خاصیت آنتی‌اکسیدانی کل، مهار رادیکال آزاد DPPH، مهار رادیکال آزاد هیدروکسیل و قدرت احیاکنندگی در شرایط نگهداری مختلف، برای هیدروژل‌های حاوی عصاره 2 درصد مشاهده شد. بیشترین کاهش در خاصیت آنتی‌اکسیدانی برای هیدروژل‌های آلژینات حاوی عصاره 1 درصد در شرایط نور مصنوعی مشاهده شد که مشابه نتایج بدست آمده در رابطه با تخریب ترکیبات فنولی آن‌ها در همین شرایط بود. . قابلیت حفظ خاصیت آنتی‌اکسیدانی کل در شرایط نورمصنوعی حدود 18/ 55 درصد و در شرایط تاریکی حدود 15/74 درصد مشاهده شد. میزان مهار رادیکال آزاد DPPH در شرایط نور مصنوعی حدود 42/36 درصد و در شرایط تاریکی حدود 15/84 درصد مشاهده شد. میزان مهار رادیکال OH در شرایط نور مصنوعی حدود 11/44 درصد و در شرایط تاریکی حدود 34/68 درصد مشاهده شد. میزان قدرت احیا در شرایط نورمصنوعی حدود 53/63 درصد و در شرایط تاریکی حدود 83/75 درصد مشاهده شد. در این پژوهش مشخص گردید که آلژینات 2 درصد حاوی عصاره 2 درصد بهترین ریزپوشانی را داشته و در طول مدت نگهداری بالاترین میزان حفظ ترکیبات فنولی، خاصیت آنتی-اکسیدانی و مهار رادیکالی را دارد.