بررسی تأثیر قیمت نفت و نااطمینانی سیاست اقتصادی بر تورم: رویکرد نوین تبدیل کوانتایل موجک

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 استاد گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

3 دانشیار (مدرس ارشد) امور مالی در دانشگاه اکستر، اکستر، دوون، بریتانیا

4 استاد گروه اقتصاد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ایلام، ایلام

doi
10.22034/ecoj.2025.66674.3419
چکیده

این مطالعه به بررسی اثر قیمت نفت و نااطمینانی سیاست اقتصادی بر تورم طی دوره زمانی 2008 تا 2023 می‌پردازد. هدف اصلی این تحقیق، تحلیل پویایی‌های پیچیده بین این متغیرها در افق‌های زمانی مختلف و تحت شرایط بازارهای مختلف (مانند بازارهای صعودی و نزولی) است. در این مطالعه از روش تبدیل کوانتایل موجک و بررسی هم‌زمان اثر قیمت نفت و نااطمینانی سیاست اقتصادی بر توزیع تورم در افق‌های زمانی مختلف استفاده شده است؛ استفاده از تبدیل کوانتایل این امکان را فراهم می‌کند که روابط میان متغیرها در افق‌های زمانی مختلف به‌صورت دقیق‌تر تحلیل شود و نشان می‌دهد که تأثیر شوک‌های اقتصادی و سیاستی بر تورم در کوانتایل‌های مختلف متفاوت است. نتایج نشان می‌دهد که قیمت نفت تأثیر معناداری بر تورم دارد، اما این تأثیر در بازه‌های زمانی کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدت متفاوت است. تأثیر قیمت نفت بر تورم در بازه‌های زمانی کوتاه‌مدت بیشتر است و با گذر زمان کاهش می‌یابد. نااطمینانی سیاست اقتصادی نیز اثر قابل توجهی بر تورم دارد، به‌ویژه در شرایطی که بازار با نوسانات بالای سیاستی مواجه است. این اثر به ویژه در کوانتایل‌های بالا (یعنی زمانی که تورم در سطوح بالاتر است) بیشتر مشاهده می‌شود. استفاده از تبدیل موجک کوانتایلی به محققان این امکان را داده تا روابط میان متغیرها را در افق‌های زمانی مختلف و در شرایط متفاوت بازار به طور دقیق‌تری تحلیل کنند. این روش نشان می‌دهد که تأثیر شوک‌های اقتصادی و سیاستی بر تورم در کوانتایل‌های مختلف، متفاوت است. نتایج این مطالعه به سیاست‌گذاران اقتصادی کمک می‌کند تا درک بهتری از اثرات متغیرهای کلیدی مانند قیمت نفت و نااطمینانی سیاست اقتصادی بر تورم داشته باشند و در مواجهه با این چالش‌ها استراتژی‌های مؤثرتری را اتخاذ کنند.