برازش مدل ساختاری رابطه بین تفکر و تلاش برای خودکشی در نوجوانان، باتوجه به متغیرهای میانجی انسجام خانواده و شفقت به خود

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روان شناسی بالینی، دانشکده علوم انسانی، گروه روان شناسی بالینی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری روان شناسی بالینی، دانشکده علوم انسانی، گروه روان شناسی بالینی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.

doi
10.22070/cpap.2025.7271.0
چکیده

مقدمه:  خودکشی دومین علت اصلی مرگ و میر در سنین 15 تا 29 سال در سطح جهان است. هدف این مطالعه، بررسی نقش تعدیل‌گر انسجام خانواده و شفقت به خود در ارتباط بین افکار و اقدام به خودکشی در میان نوجوانان شهر تهران در سال 1399 بود.روش: این پژوهش از نوع مطالعات همبستگی مبتنی بر تحلیل روابط ساختاری (مدل‌سازی معادلات ساختاری) است. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان دختر و پسر پایه‌های دهم، یازدهم و دوازدهم شهر تهران در سال تحصیلی 1398-1399 بود. نمونه‌گیری به روش خوشه‌ای چند مرحله‌ای  انجام شد. ابزارهای گرد‌آوری داده‌شامل مقیاس شفقت به خود، پرسش‌نامه انسجام خانواده و گویه‌هایی  افکار خودکشی و اقدام به خودکشی در طی 12 ماه گذشته  بودند. داده‌ها با استفاده از مدل معادلات ساختاری و رویکرد کمترین مربعات جزئی تجزیه و تحلیل شدند.نتایج: نتایج پژوهش نشان داد بین انسجام خانواده و اقدام به خودکشی، رابطه‌ای معکوس و معنا‌دار وجود دارد. همچنین، بین بعد منفی شفقت به خود و اقدام به خودکشی، رابطه‌ای مستقیم و معنا‌دار و بین بُعد مثبت شفقت به خود و اقدام به خودکشی ، رابطه‌‌ای معکوس و معنا‌دار مشاهده شد. تحلیل اثرات تعاملی نیز نشان داد شفقت به خود نقش تعدیل‌گر بین افکار خودکشی و اقدام به خودکشی ایفا می‌کند. همچنین، انسجام خانواده نیز این رابطه را تعـدیل می‎کند.بحث و نتیجه‏‌گیری: این یافته­‌ها بیانگر آن است که انسجام خانواده به یک عنوان یک منبع بیرونی مؤثر و شفقت به خودبه عنوان منبع درونی مؤثر، می‌توانند به عنوان سپر محافظتی در برابر گرایش نوجوانان به رفتارهای پرخطر، از جمله اقدام  به خودکشی، عمل کنند.