بررسی تبعیت از درمان در ارتباط با ﺧﻮدﮐﺎرآﻣﺪی ادراک‌شده و درﻣﺎﻧﺪﮔﯽ ادراک‌شده در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه روان شناسی، واحد علوم پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه روان شناسی، واحد علوم پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22070/cpap.2025.19965.1651
چکیده

مقدمه: دیابت نوع 2 یک بیماری مزمن وغیر قابل درمان است که تبعیت درمانی در حفظ سلامت این بیماران نقش اساسی دارد. هدف از پژوهش حاضر بررسی تبعیت از درمان در ارتباط با ﺧﻮدﮐﺎرآﻣﺪی ادراک‌شده و درﻣﺎﻧﺪﮔﯽ ادراک‌شده در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 بود.روش: این پژوهش از نوع کاربردی و از نوع توصیفی - همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 مراجعه‌کننده به مراکز درمانی منطقه 4 شهر تهران در سال 1401-1402 می‌شد. نمونه پژوهش شامل 270 نفر بیمار مبتلا به دیابت نوع2  بود که شرایط ورود به مطالعه را داشتند و به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. برای ارزیابی شرکت‌کنندگان از پرسش‌نامه‌های ادراک از بیماری (بردبنت و همکاران، 2006م)؛ تبعیت از درمان (مدانلو، 1392) و استرس ادراک‌شده (کوهن 1983م) استفاده شد. پس از جمع‌آوری داده‌ها، تجزیه و تحلیل اطلاعات به روش پیرسون و رگرسیون با نرم‌افزار SPSSV22 انجام شد. نتایج: بین تبعیت درمانی با مؤلفة خودکارآمدی (59/0-r=)، مؤلفة درماندگی (66/0-r=) و نمره کل استرس ادراک‌شده (67/0-r=) رابطه معنادار و منفی است. همچنین، مؤلفة خودکارآمدی ادراک‌شده 35 درصد، مؤلفة درماندگی ادراک‌شده 44 درصد و نمره کل استرس 45 درصد از تبعیت درمانی را به صورت معناداری تبیین کردند.بحث و نتیجه‌گیری: یافته‌‌های این پژوهش نشان می‌دهد که خودکارآمدی ادراک‌شده و درماندگی ادراک‌شده با تبعیت درمانی در بیماران مبتلا به دیابت2 رابطه معناداری دارند. بنابراین، در تدوین برنامه‌های درمانی بیماران  دیابتی باید به ادراک آن‌ها از بیماری، میزان استرس ادراک‌شده توجه ویژه‌ای شود.