بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی پرسش‌نامه نگرانی‌های وجودی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای تخصصی روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی ، دانشگاه تربیت مدرس، تهران ،ایران.

3 استاد تمام، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

doi
10.22070/cpap.2025.19166.1551
چکیده

مقدمه: اضطراب وجودی، بیانگر دغدغه‌مندی انسان نسبت به نگرانی‌های غایی مانند مرگ، بی‌معنایی، تنهایی، احساس گناه، آزادی، مسئولیت و کیستی خودمان است. با توجه به ضرورت وجود ابزاری مناسب برای سنجش این نوع نگرانی‌های وجودی و نقایص روش‌شناختی ابزارهای موجود در جامعه ایرانی، پژوهش حاضربا هدف بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی نسخه فارسی پرسش‌نامه نگرانی‌های وجودی انجام شد.روش: این مطالعه توصیفی - ارزشیابی بر روی  215 نفر از بزرگسالان ایرانی در بازه 18تا80 سال انجام گرفت که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان پرسش‌نامه نگرانی‌های وجودی، نسخه اصلاح‌شده نمایه نگرش به مرگ، نسخه کوتاه پرسش‌نامه صفات پنج‌گانه شخصیتی نئو، پرسش‌نامه 12 گویه‌ای عدم تحمل بلاتکلیفی و پرسش‌نامه معنا در زندگی را به صورت آنلاین تکمیل کردند. اعتبار پرسش‌نامه نگرانی‌های وجودی از طریق اعتبار سازه و اعتبار همزمان ارزیابی شد. برای سنجش پایایی ابزار از روش همسانی درونی و محاسبه ضرایب آلفای کرونباخ و امگا مک‎دونالد استفاده گردید. تحلیل‌های آماری با استفاده از نرم‌افزار IBM SPSS Statistics   نسخه27 انجام شد و برای تحلیل عاملی تأییدی از  بسته  lavaan در نرم‌افزار  R (نسخه 4.3.2) استفاده شد.نتایج: تحلیل عاملی تأییدی از تک‌عاملی بودن مقیاس حمایت کرد. بارهای عاملی معنادارو مقیاس فورنل و لارکر (AVE+CR) نشان‌دهندة اعتبار همگرای مطلوب ابزار بودند. همبستگی مثبت و معنادار نگرانی‌های وجودی با ترس از مرگ، روان‌آزرده‌گرایی، عدم تحمل بلاتکلیفی و جستجوی معنا و همبستگی منفی آن با حضور معنا، اعتبار همزمان این ابزار را  تأیید کرد. مقادیر هر دو ضریب آلفای کرونباخ  و امگا مک‌دونالد برابر 77/0 گزارش شد.بحث ونتیجه‌گیری: نتایج حاکی از آن است که نسخه فارسی پرسش‌نامه نگرانی‌های وجودی ابزاری معتبر و پایا برای سنجش اضطراب‌های وجودی به شمار می‌آید.