بررسی رابطه پوشش بیمه بیکاری با مدت بیکاری در ایران قبل و پس از همه‌گیری کوید 19

نویسندگان

1 استادیار، گروه اقتصاد امور عمومی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه اقتصاد امور عمومی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

3 دانشجو کارشناسی ارشد، گروه اقتصاد امور عمومی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
10.22034/ecoj.2025.65985.3403
چکیده

پوشش بیکاری از طریق بیمه­های اجتماعی یکی از سیاست­گذاری­های عمومی به­ منظور کاهش پیامدهای اجتماعی معضل بیکاری است. با این وجود، اعطای مقرری­های سخاوتمندانه برای یک مدت برقراری طولانی طبق نظریة جستجوی شغل می­تواند تأثیری منفی بر انگیزه­ اشتغال مجدد بیکاران داشته و به طولانی شدن مدت بیکاری منجر شود. این مقاله با ترکیب داده­های فصلی طرح آماری نیروی کار مرکز آمار ایران برای سال­های 1397 تا 1401 به بررسی رابطه بین پوشش بیمه بیکاری و مدت بیکاری می­پردازد. با استفاده از این مجموعه ترکیبی، تغییر این رابطه در نتیجه همه­گیری کوید 19 نسبت به قبل ارزیابی می­گردد. یافته­های پژوهش بطور کل نشان دادند که زنان، مجردین، شهرنشینان، جوانان، افراد تحصیلکرده، افرادی که به دلایلی مثل پایین بودن درآمد، اخراج، بازنشستگی، یا بیماری ترک کار داشته­اند، کارآموزان، کارکنان بخش دولتی، کارکن مستقل و مشاغل آزاد، افراد با سابقه کار پایین، و افرادی که در بخش خدمات در جستجوی شغل هستند، با ثبات سایر عوامل بطور متوسط مدت بیکاری طولانی­تری را تجربه خواهند کرد. علاوه بر این، مشخص شد که در 8 استان از جمله سیستان و بلوچستان، بوشهر، سمنان، یزد، هرمزگان، البرز، آذربایجان شرقی و کرمان متوسط مدت بیکاری طولانی­تر از تهران است. در خصوص سؤال اصلی پژوهش، نتایج بدست آمده مؤید یک رابطه مثبت بین بیمه بیکاری و مدت بیکاری است به ­گونه­ای که مقرری­بگیران بیکاری بطور متوسط 453/1 ماه مدت بیکاری طولانی­تری دارند. نکته جالب توجه این­که تأثیر پوشش بیمه بیکاری بر مدت بیکاری در دوران همه­گیری به 651/2 ماه رسیده و حدود 198/1 ماه تشدید شده است.