ارزیابی کارایی مدل آکواکراپ برای گیاه ذرت تحت مدیریت آب و کود (مطالعه موردی: شهرستان شوش)

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 استاد، گروه زراعت، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

4 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.22126/atwe.2022.7483.1014
چکیده

امروزه بهینه‌سازی مصرف آب از اولویت‌های اصلی کشاورزی می‌باشد. چنانچه مدیریت آب در مزرعه بهبود یابد کارآیی مصرف آب نیز افزایش پیدا می-کند. مدیریت آب در مزرعه را می‎توان با کمک مدل‌های شبیه‌سازی به‌صورت بهینه انجام داد. در این تحقیق کارآیی مدل AquaCrop در پیش‌بینی عملکرد گیاه ذرت در شرایط مختلف مدیریت آب و کود مورد ارزیابی قرار گرفت. این تحقیق در قالب طرح کرت‌های خرد شده با تیمار اصلی کود اوره (شامل 100، 80 و50 درصد کود مورد نیاز گیاه ذرت (N0،N1 و N2)) و تیمار فرعی مقدار آب آبیاری (شامل آبیاری 100، 80 و50 درصد نیاز آبی‌گیاه (E0،E1 وE2)) با چهار تکرار اجرا شد. مطابق نتایج‌، مدل بیش‎ترین حساسیت را نسبت به دو پارامتر به زمان گل‎دهی و زمان پر شدن غلاف توسط دانه‎ها داشت. همچنین در واسنجی مدل برای شبیه‌سازی عملکرد ذرت، مقادیر بهره‌وری آب نرمال‌شده (WP) و ضریب رشد پوشش (CGC) به‌ترتیب برابر 31 (گرم بر مترمربع) و 2/24 درصد به‌دست آمدند. علاوه بر این مطابق نتایج این‌تحقیق، بهترین و ضعیف‌ترین شبیه‌سازی عملکرد ذرت به‌ترتیب مربوط به تیمارهای N0E1 و N2E0 بود. به‌طور کلی، مدل در تنش‌های کم‌آب و کود، شبیه‌سازی مناسبی داشت، به‌طوری‌که در برآورد میزان دقت شبیه‌سازی عملکرد (‌تیمار N0E1) مقادیر CE، RMSE، d، ME و CRM به‎ترتیب برابر 2/0-، 32/0، 73/0، 37/3 و 01/0 به‎دست آمد. در مجموع، مطابق نتایج این تحقیق، کارایی مدل AquaCrop برای کشت ذرت دانه‌ای در منطقه‌ی شهرستان شوش مناسب ارزیابی شد و می‌توان از این مدل برای مدیریت آب در مزارع ذرت استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها