اثربخشی طرح‌واره درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر اضطراب، کیفیت زندگی و تحمل ناکامی در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی بالینی، گروه روان‌شناسی، واحد خمینی‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی‌شهر، ایران

2 استادیار، دکتری روان‌شناسی بالینی، گروه روان‌شناسی، واحد خمینی‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی‌شهر، ایران.

3 کارشناس ارشد روان‌شناسی بالینی، گروه روان‌شناسی، واحد خمینی‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی‌شهر، ایران.

doi
10.22070/cpap.2024.18207.1418
چکیده

مقدمه: مالتیپل اسکلروزیس یک بیماری پیش‌روندة عصبی و عامل بسیاری از ناتوانی‌­ها در افراد مبتلا به این بیماری است. مجموعة علائم و ماهیت مزمن بودن این بیماری در کنار یکدیگر، باعث تشدید وضعیت روانی فرد و ایجاد علائم روان‌شناختی گسترده‌­تری در خصوص وخیم­ شدن بیماری می‌­شود. از این­‌رو، هدف پژوهش حاضر، بررسی اثر­بخشی طرح‌واره درمانی مبتنی بر ذهن‌­آگاهی بر اضطراب، کیفیت­زندگی و تحمل ناکامی بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس بود.روش: روش این پژوهش نیمه­‌آزمایشی از نوع پیش­‌آزمون - پس‌­آزمون با گروه کنترل بود. از بین جامعة­آماری، تمام افراد مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس در شهرکرد بودند، تعداد 30 نفر به‌­طور ­هدفمند انتخاب و به­‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. مداخله به شیوة گروهی، در8 جلسه بر روی گروه آزمایش اجرا شد. ابزارهای مورد استفاده در پژوهش شامل: پرسش‌نامة ‌طرح‌واره­های‌ناسازگاراولیه‌­یانگ، پرسش‌نامة اضطراب­ بک (BAI)، مقیاس کیفیت­‌زندگی بیماران ام­اس (MSQOL) و پرسش‌نامة تحمل ناکامی هرینگتون، بودکه افراد در مرحله پیش­‌آزمون و پس­‌آزمون به پرسش‌ها پاسخ دادند. برای تجزیه و تحلیل داده‌­ها از تحلیل‌کواریانس استفاده شد.نتایج: نتایج نشان داد، 3 /97 درصد تغییرات مربوط به کاهش اضطراب، 8/96 درصد تغییرات مربوط به متغیر تحمل ناکامی و  5/98 درصد تغییرات مربوط به افزایش کیفیت زندگی در مرحله پس آزمون ناشی از تأثیر طرح‌واره درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی است و طرح‌واره درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی منجر به کاهش اضطراب، افزایش کیفیت زندگی و تحمل ناکامی شده است (001/0>p).بحث و نتیجه‌‏گیری: بر اساس نتایج، طرح‌واره درمانی مبتنی بر ذهن‌­آگاهی باعث کاهش اضطراب، بهبود کیفیت­‌زندگی و افزایش تحمل ناکامی گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل شده است.