رابطه احساس تنهایی با بهزیستی روان‌شناختی و نشخوار فکری در دانشجویان: بررسی نقش میانجی استرس ادراک‌شده

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

2 دانشیار گروه روان‌شناسی بالینی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران .

3 دانشیار گروه روان‌شناسی بالینی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.22070/cpap.2024.18427.1446
چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطة احساس تنهایی با بهزیستی روان­‌شناختی و نشخوار فکری دانشجویان و بررسی نقش میانجی استرس ادراک­‌شده دراین‌رابطه انجام شد.روش: بدین‌منظور، 360 نفر از دانشجویان دانشگاه شیراز  در سال تحصیلی 1401-1402 به روش نمونه­‌گیری خوشه‌­ای چند مرحله‌­ای از 8 دانشکده این دانشگاه انتخاب شدند. روش این پژوهش از نوع همبستگی و توصیفی است. برای جمع­‌آوری داده‌­های پژوهش از پرسش­‌نامه‌­های بهزیستی روان‌­شناختی (فرم کوتاه) ریف (1989م)، نشخوار فکری نولن -  هوکسما و مورو (1991)، احساس تنهایی راسل (1996م) و استرس ادراک­شده کوهن (1983م) استفاده شده است. برای تحلیل داده­‌ها از آزمون­‌های همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون و در ادامه از نرم‌افزار ایموس برای تحلیل مسیر و ارائه مدل استفاده شده است.نتایج: پس از بررسی مفروضه‌­های تحلیل مسیر و برآورده‌شدن آن­ها و شناسایی مدل مفروض، نوبت به آزمون مدل پژوهش رسید و اثرهای مستقیم و غیرمستقیم بررسی شد. نتایج پژوهش نشان داد، احساس تنهایی به طور مستقیم و در سطح معنی‌­داری بهزیستی روان­‌شناختی و نشخوار فکری را پیش­‌بینی می­کند. همچنین احساس تنهایی به واسطة استرس ادراک­‌شده در سطح معنی‌­داری بهزیستی روان­‌شناختی و نشخوار فکری را پیش­‌بینی می­کند. در انتها شاخص‌­های برازش بررسی شد و این شاخص­‌ها برازش مطلوبی با داده­‌ها نشان دادند.­بحث و نتیجه‌­گیری: این یافته می­‌تواند اهمیت احساس تنهایی و سپس استرس ادراک‌­شده در پیامدهای منفی که بر سلامت روان برجای می‌­گذارند را نشان دهد. درواقع با افزایش سطوح احساس تنهایی، سطوح استرس ادراک­‌شده افزایش پیدا می­کند و به نوبه خود سطوح بالای استرس ادراک‌شده موجب کاهش بهزیستی روان‌شناختی و افزایش نشخوار فکری می‌­شود؛ بنابراین می­توان نتیجه‌­گیری کرد، باید در سنین کمتر از احساس تنهایی و استرس ادراک­‌شده افراد پیش­گیری کرد و از شدت آن­ها کاهش داد.