بررسی بازتاب مأموریتهای دانشگاهی نوین در برنامههای راهبردی دانشگاههای جهان به کمک ترسیم نقشه همواژگان
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت اطلاعات و دانش؛ دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی؛ دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
2 دکتری علم اطلاعات و دانششناسی، استاد، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
3 دکتری علم اطلاعات و دانششناسی، استادیار، گروه پژوهشی سنجش علم و فناوری، موسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC)، شیراز، ایران.
doi
10.22070/rsci.2024.18815.1715چکیده
هدف: آموزش عالی، با مطالبات روزافزون برای پاسخگویی به چالشهای صنعت و جامعه روبروست. ازآنجاکه شواهد پژوهشی اندکی درباره پاسخ دانشگاههای جهان در دسترس است، پژوهش حاضر کوشیده با تحلیل محتوای برنامههای راهبردی دانشگاهها، به شناخت رویکرد آنها به مأموریتهای جدید و نقش سطح پیشرفت کشور در این رویکرد دست یابد.روششناسی: نمونه پژوهش، 956 برنامه راهبردی دانشگاههای جهان قابلدسترس در گوگل بود که محتوای آنها با تحلیل همواژگان، در نرمافزار ووسویور ترسیم شد. واژهنامهای برای کنترل واژهها طراحی و استفاده شد. وزن دهی بر اساس سال آغاز برنامه و سطح پیشرفت کشور (شامل شاخصهای توسعه انسانی و درصد هزینه کرد بر تحقیق و توسعه) انجام شد.یافتهها: پنج خوشه جامعه، دانشجو، سیستم، دگرگونی و تحصیلات تکمیلی شناسایی شد. گذشته از مأموریتهای کلاسیک دانشگاهی، موضوعاتی مانند اجتماع، جهان، اقتصاد، توسعه پایدار، رشد اقتصادی، رشد اجتماعی، تعالی، تنوع، اقلیم و تغییرات اقلیمی نیز مشاهده شد. رخداد موضوعات ازجمله موضوعات مرتبط با مأموریتهای نوین دانشگاه به تاریخ آغاز برنامه و سطح پیشرفت کشور بستگی دارد.نتیجهگیری: دانشگاههای جهان، افزون بر مأموریتهای کلاسیک، به مأموریتهای نوین مرتبط با اقتصاد، اجتماع و محیطزیست توجه دارند. وابستگی موضوعات به پیشرفت کشور، ضرورت واقعبینی در تعیین اهداف کوتاه و بلندمدت دسترسپذیر و نیز احتمال تشدید شکاف میان کشورها بر اثر هدفگذاریهای متفاوت آموزش عالی را گوشزد میسازد.
