رابطة بین انعطافپذیریشناختی و شفقت به خود باکیفیت خواب: نقش میانجی تنظیم هیجان
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشکدة علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه اردکان، یزد، ایران.
2 کارشناس ارشد روانشناسی و آموزش کودکان استثنائی، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
3 کارشناسی ارشد روانشناسی صنعتی و سازمانی، واحد خمینیشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
4 دکتری روانشناسی بالینی، گروه روانشناس بالینی و سلامت، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22070/cpap.2023.17474.1339چکیده
مقدمه: کیفیت خواب یک ساختار بالینی مهم است و خواب ضعیف بهطور فزایندهای در افراد، بهویژه دانشجویان شایع است؛ بنابراین پژوهش حاضر با هدف رابطة بین انعطافپذیریشناختی و شفقت به خود با کیفیت خواب با توجه به نقش میانجی تنظیم هیجان در بین دانشجویان انجام شد. روش: این پژوهش یک مطالعه توصیفی از نوع همبستگی است. جامعة آماری پژوهش حاضر را تمامی دانشجویان دانشگاه گیلان تشکیل میدادند. به این منظور نمونهای به حجم 384 نفر به روش نمونهگیری غیر تصادفی انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامة جمعیتشناختی محققساخته، پرسشنامة کیفیت خواب پیتزبورگ «بویس و همکاران» (1989)، پرسشنامة شفقت به خود «نف» (2003)، پرسشنامة انعطافپذیریشناختی «دنیس و واندر وال» (2010)، پرسشنامة تنظیم هیجان «گراس و جان» (2003) استفاده شد. تحلیل دادهها با روش همبستگی پیرسون و تحلیل مسیر با استفاده از نرمافزارهای SPSS-27 و Amos-24 انجام شد. نتایج: نشان داد که رابطة معناداری بین سه متغیر انعطافپذیریشناختی، شفقت به خود و تنظیم هیجان بهویژه خرده مقیاس ارزیابی مجدد باکیفیت خواب وجود دارد (05/0>p). بهعلاوه رابطة معناداری بین دو متغیر مستقل انعطافپذیریشناختی و شفقت به خود با ارزیابی مجدد وجود دارد، همچنین رابطة بین انعطافپذیریشناختی و سرکوبی معنادار بود (05/0>p). علاوه بر این رابطة بین کیفیت خواب و سرکوبی معنادار نبود و رابطهای معناداری نیز بین شفقت به خود و سرکوبی مشاهده نشد (05/0<p). متغیرهای انعطافپذیریشناختی، شفقت به خود و ارزیابی مجدد توانستند 14 درصد از متغیر وابسته کیفیت خواب را تبیین کنند. بحث و نتیجه گیری: با توجه به نتایج پژوهش، تنظیم هیجان بهویژه خردهمقیاس ارزیابی مجدد رابطة بین انعطافپذیریشناختی و شفقت به خود را باکیفیت خواب میانجیگری میکند؛ لذا بهرهمندی از توانائی تنظیم هیجان بهویژه خردهمقیاس ارزیابی مجدد میتواند بهعنوان یک راهکار درمانی مؤثر در جهت بهبود کیفیت خواب دانشجویان موردتوجه قرار بگیرد.
