تحلیل تطبیقی راهبردهای مخاطرهشناسی و راهبردهای جمعیت هلال احمر در پاسخ به رویدادهای مخاطرهآمیز، مطالعۀ موردی: استان کردستان
نویسندگان
1 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 ادارۀ کل هواشناسی استان کردستان، سنندج، ایران
doi
10.22059/jhsci.2025.402521.898چکیده
امروزه جهان از نظر منشأ تهدیدها و مخاطرات محیطی با تغییرات زیادی روبهرو است. این تغییرات سبب شده که همۀ سازمانها و جمعیتها از جمله جمعیتهای ملی صلیب سرخ و هلال احمر به فکر تغییر راهبرد در نوع کار خود باشند؛ چراکه مخاطرات طبیعی بخشی از زندگی است و زندگی عاری از مخاطرات نیز ناممکن است. با توجه به اهمیت موضوع، در این پژوهش به تحلیل تطبیقی راهبردهای مخاطرهشناسی و راهبردهای جمعیت هلال احمر در پاسخ به رویدادهای مخاطرهآمیز در استان کردستان پرداخته شد. بدین منظور از روشهای تحلیل SWOT که ابزاری برای تحلیل وضعیت و تدوین راهبرد است و همچنین سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) و روششناسی مراحل تدوین برنامههای نظام تحول راهبردی جمعیت هلال و روش مفهومی عملیاتسازی استفاده شد. در این پژوهش راهبردهای نوین جهانی مانند سندای، هیوگو و راهبرد 2030 نیز بررسی شد. برای بررسی مخاطرات محیطی نیز از نقشههای پهنهبندی مخاطرات مختلف طبیعی و آمار و اطلاعات رخدادهای مختلف در استان کردستان استفاده شد. نتایج نشان داد که مخاطراتی مانند آتشسوزی جنگل و مرتع، برف و کولاک، سیل و آبگرفتگی معابر شهری، مخاطرات کوهستان و رعدوبرق بیشترین فراوانی و واکنش گروههای عملیاتی جمعیت هلال احمر استان کردستان را داشته است. براساس نتایج تغییر نگرش در بخش مغزافزاری و خلق مدلهای ذهنی نوین اولویت اصلی نظام سیاستگذاری جدید جمعیت هلال احمر است؛ چراکه پاسخگویی سریع در مقیاس بزرگ تنها از این طریق امکانپذیر است. همچنین بررسیها نشان داد که از زمان تصویب چارچوب اقدام هیوگو، پیشرفتهایی در کاهش خطر در سطوح محلی، ملی، منطقهای و جهانی به دست آمده است که سبب کاهش مرگومیر در زمینۀ تعدادی از مخاطرات شده است. براساس نتایج و پیامدهای مورد انتظار در راهبردهای جمعیت هلال احمر و مخاطرهشناسی میتوان به آگاهی، آمادگی و پاسخگویی در مقابل مخاطرات بهویژه مخاطرات جدید، آموزش فراگیر، یکپارچه و مبتنی بر نیازها، کاهش وابستگی به منابع دولتی و استقلال نسبی مالی در جمعیت هلال احمر و جهانی بودن راهبردهای مخاطرهشناسی اشاره کرد. بر این اساس با وجود راهبردهای جدید در جمعیت هلال احمر استان کردستان، ساخت و تجهیز مراکز درونشهری، آگاهی از مخاطرات و آموزش فراگیر نیروها ضرورت دارد.
