تأثیر تغییرات جمعیتی بر پویایی‌های امنیتی در ایران و عراق

نویسندگان

1 دانشیار روابط بین الملل، دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشجوی دکتری رشته مطالعات منطقه ای، دانشگاه علامه طباطبایی

doi
10.22034/isj.2025.525554.2340
چکیده

جمعیت یکی از عوامل کلیدی مؤثر بر امنیت است. افزایش یا کاهش جمعیت می‌تواند منجر به چالش‌های امنیتی مانند بیکاری، کمبود منابع، تراکم شهری و کاهش استانداردهای آموزشی و بهداشتی شود. علاوه بر این، تغییرات در ساختار سنی، تراکم و توزیع جمعیت بر روابط اجتماعی و اقتصادی تأثیر می‌گذارد. هدف این مقاله بررسی تأثیرات تغییرات جمعیتی بر پویایی امنیت بین ایران و عراق از طریق یک مطالعه موردی تطبیقی ​​است. سوال تحقیق این است که تغییرات جمعیتی چگونه بر پویایی امنیت بین ایران و عراق تأثیر می‌گذارد؟ در پاسخ، فرضیه تحقیق نشان می‌دهد که تغییرات جمعیتی هم به عنوان عاملی برای تعامل و همکاری و هم به عنوان عاملی برای درگیری و رقابت بین دو کشور عمل می‌کند. اگر تغییرات جمعیتی منجر به عدم تعادل در جمعیت، شهرنشینی، سن، جنسیت و مهاجرت شود، تنش‌های امنیتی تشدید می‌شود. برعکس، اگر تغییرات جمعیتی با توسعه اقتصادی، سیاسی و اجتماعی همسو باشد، زمینه را برای همکاری متقابل و افزایش امنیت در هر دو کشور فراهم می‌کند. روش تحقیق کیفی است و از تحلیل داده‌های کمی استفاده می‌کند. بر اساس ارزیابی منابع موجود، روش جمع‌آوری داده‌ها به صورت کتابخانه‌ای تعیین شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که روندهای جمعیتی در این دو کشور به طور قابل توجهی متفاوت هستند و تأثیرات متفاوتی بر ثبات داخلی و خارجی آنها دارند. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود که تقویت همکاری بین ایران و عراق برای افزایش امنیت و ارتقای توسعه اقتصادی، سیاسی و اجتماعی در اولویت قرار گیرد و از تغییرات جمعیتی به عنوان عاملی مثبت برای رشد و پیشرفت بهره گرفته شود.