فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تحریم‌ها تأثیرات انکارناپذیری بر تورم، نرخ ارز، رشد اقتصادی و ثبات اقتصادی ایران بر جای گذاشته­اند. با این وجود در مورد تأثیرات تحریم­ها بر صادرات غیرنفتی، به دلیل تأثیرات تحریم­ها بر افزایش نرخ ارز از سویی و تأثیرات نرخ ارز بر صادرات از سوی دیگر، نمی‌توان اظهار نظر دقیق نمود. این پژوهش در نظر دارد تا تأثیر تحریم­ها بر صادرات ایران را در دوره زمانی 2012-2019 مورد بررسی قرار دهد. روش مورد استفاده در این پژوهش روش کنترل مصنوعی می‌باشد. در این روش با استفاده از واحد­های (کشور) مشابه روند حرکتی متغیر هدف (صادرات غیرنفتی) بدون تأثیر تحریم­ها برای ایران شبیه‌سازی می­گردد. سپس تفاوت مقادیر شبیه‌سازی شده با روند واقعی متغیر به اثر تحریم منتسب می­شود. بر اساس نتایج تحریم‌ها در تمام سال‌های بعد از 2012 تحریم­ها باعث افزایش نسبت صادرات غیرنفتی به تولید ناخالص ملی شده است به گونه­ای که کمترین تأثیر مثبت تحریم بر صادرات مربوط به سال 2014 است با تأثیر 2/5 و بیشترین آن مربوط به سال 2018 است با تأثیر افزایشی 1/19 درصدی صادرات. همچنین از سال 2013 تا 2019 تحریم­ها سالانه به طور متوسط باعث افزایش صادرات غیرنفتی به اندازه 14/10 شده است. همچنین آزمون­ دارونما نیز نشان می­دهد که نتایج از نظر آماری در آستانه 10 درصد معنی­دار هستند. براساس نتایج آزمون احتمال دستیابی هر کشوری از نمونه به یک اثر مداخله به اندازه ایران برابر 055/0 درصد است که با توجه به حجم نمونه کوچک، سطح معنی­داری کمی دارد و زیر آستانه 10 درصد است و تا سطح اطمینان 90 درصد می­توان به نتایج اکتفا کرد. در نهایت و با توجه به اثرات مثبت تحریم ها بر رشد صادرات غیر نفتی از مسیر افزایش نرخ ارز پیشنهاد می‌شود در صورت رفع تحریم‌ها از اجرای سیاست سرکوب نرح ارز  جلوگیری شود. همچنین در صورت تداوم تحریم‌ها پیشنهاد می‌شود که بیشتر کالاهای در سبد صادراتی قرار گیرند که قابل جانشینی کمتری برای کشورهای خارجی داشته باشند تا کمتر تحریم‌ها بدان آسیب بزنند.