کالبدشکافی گفتمانهای سکولار در عراق نوین و تاثیر آنها بر سیاستهای آمریکا
نویسندگان
1 استادیار علوم سیاسی، دانشکده حقوق، علوم سیاسی و تاریخ دانشگاه یزد.
doi
10.22034/isj.2025.467575.2199چکیده
در دوران طولانی حکومت بعث در عراق، این کشور از ثبات سیاسی برخوردار بود؛ اما به دلیل سیاستهای استبدادی و ضد دینی حزب بعث، مردم از آزادیهای سیاسی و مذهبی محروم بودند. با ورود نیروهای آمریکایی و سرنگونی رژیم بعث، این وضعیت دگرگون شد. در ظاهر، مردم از طریق نظام جدید دموکراسی پارلمانی به آزادیهای سیاسی و مذهبی دست یافتند، اما کشور با مجموعهای از بحرانها مواجه شد. بحرانهایی نظیر ساختار دولت، مشکلات امنیتی، اقتصادی، فرهنگی و شکافهای اجتماعی. دلیل این بحرانها را میتوان در تلاش آمریکا برای تحمیل فرهنگ سکولار غربی در جامعهای سنتی و مذهبی جستجو کرد که هدف نهایی آن پیشبرد منافع خود بود. این پژوهش با استفاده از روش تحلیل گفتمان، به دنبال پاسخ به این پرسش است که گفتمانهای سکولار چه نقشی در تحقق اهداف آمریکا در عراق ایفا کردهاند. با توجه به سابقه اسلامگرایی در عراق و جایگاه این کشور در محور مقاومت، بررسی نقش گفتمانهای سکولار در پیشبرد برنامههای آمریکا از منظرهای امنیتی و هویتی اهمیت ویژهای دارد. بر اساس تحقیقات انجامشده، میتوان سه گفتمان سکولار در عراق جدید را شناسایی کرد: سکولارهای راست لیبرال، سکولارهای چپ سوسیالیست و سکولارهای ناسیونالیست، که در این میان سکولارهای راست لیبرال نقش برجستهتری دارند. سکولارهای لیبرال بیشتر در حوزههای فرهنگی و اقتصادی، و سکولارهای چپ و ناسیونالیست در عرصههای سیاسی، بهویژه در مقابله با اسلامگرایی، به پیشبرد اهداف آمریکا کمک میکنند.