شناخت آثار تحریم های ثانویه کنگره آمریکا بر برنامه دفاع موشکی جمهوری اسلامی ایران
نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم سیاسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
2 دانشجوی دکتری روابط بینالملل، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
3 دانشیار گروه روابط بین الملل، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
doi
10.22034/isj.2024.433192.2123چکیده
تنشهای منطقهای در خاورمیانه باعث شده تا توسعه قابل توجهی در ظرفیت موشکی بهعنوان یک عامل کلیدی در مواجهه با تهدیدهای نظامی کشورهای دیگر، نقش حیاتی را در سیاست دفاعی جمهوری اسلامی ایران بهعنوان یک ابزار بازدارنده ایفا کند. از سوی دیگر، غرب و بهویژه آمریکا برای حفظ تعادل قدرت و پیشگیری از ایجاد هژمونی منطقهای، محدودیتهای گستردهای را برنامه موشکی ایران اعمال نمودهاند. تحریمهای ثانویه کنگره آمریکا بهعنوان یکی از اقدامات دفاعی مقابلهای علیه توسعه برنامه موشکی جمهوری اسلامی ایران آمده است. پرسش اصلی پژوهش این بود که تحریمهای ثانویه کنگره آمریکا بر برنامه دفاع موشکی جمهوری اسلامی ایران چه تاثیری داشتهاند؟ برای یافتن پاسخ این پرسش، با 16نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاههای ایران و متخصصان در حوزهای روابط بینالملل، حقوق بینالملل، امنیت بینالملل و موضوعات دفاعی کشور که به شیوه هدفمند با استفاده از تکنیک گلوله برفی انتخاب شدند، مصاحبههایی انجام شد. برای تجزیه و تحلیل دادههای بهدستآمده از مصاحبهها و ادبیات موضوع، از تکنیک تحلیل تماتیک استفاده گردید. دادههای بهدستآمده از تحلیل تماتیک منجر به استخراج 4 تم نهایی شد که عبارتند از: محدودسازی دسترسی به تکنولوژی، افزایش هزینهها، محدودسازی دسترسی به منابع انسانی متخصص، بومیسازی فناوری موشکی برای افزایش توان بازدارندگی. این شاخصها، از نظر خبرگان این مطالعه مهمترین عواملی هستند که به دلیل تحریمهای ثانویه کنگره آمریکا برنامه دفاع موشکی جمهوری اسلامی ایران را تحت تاثیر خود قرار دادهاند.