پهنه‌بندی و برآورد میزان حرکات دامنه‌ای و مخاطرات آن در شهرستان هشترود با استفاده از تداخل‌سنجی راداری و مدل MABAC

نویسندگان

1 استاد، گروه ژئومورفولوژی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 دانش‌آموختۀ دکتری برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه فرهنگیان تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22059/jhsci.2022.346994.736
چکیده

زمین‌لغزش یکی از انواع ناپایداری دامنه‌ای است که هرساله خسارات مالی و جانی فراوانی بر جای می‌گذارد. در پژوهش حاضر، کارایی مدل  MABACو تداخل‌سنجی رادار در پهنه‌بندی خطر وقوع زمین‌لغزش در شهر هشترود ارزیابی شد. فرایند کار تلفیقی از روش‌های کتابخانه‌ای و میدانی با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای است. به این منظور ابتدا نقشۀ زمین‌لغزش‌های منطقه با بازدیدهای میدانی تهیه شد. سپس با مرور و بررسی منابع، عوامل احتمالی مؤثر در فرایند بروز زمین‌لغزش استخراج و بررسی شدند. نقشۀ حاصل در پنج کلاس خطر، طبقه‌بندی شده و با توجه به زمین‌لغزش‌های رخ‌داده در محدودۀ پژوهش ارزیابی شد. با توجه به نتیجۀ ارزیابی، مدل‌های به‌کاررفته، قابلیت مناسبی برای پیش‌بینی وقوع زمین‌لغزش نشان می‌دهند. بررسی و تحلیل نتایج نشان داد که مقدار بارش و ارتفاع نسبت به عوامل دیگر، تأثیر بیشتری در ایجاد نواحی پرخطر دارند. به‌منظور پردازش اطلاعات تصاویر ماهواره‌ای راداری نیز از نرم‌افزار SARSCAPE استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داده است که تصاویر راداری از پتانسیل خوبی برای آشکارسازی ناپایداری دامنه‌ها و محاسبة جابه‌جایی آن‌ها برخوردار است. در دامنۀ زمانی پژوهش بیشترین میزان حرکات مواد دامنه‌ای 23 سانتی‌متر است که نشان‌دهندة فعال بودن منطقه ازلحاظ حرکات دامنه‌ای است.