تحلیل نابرابری های اقتصادی با استفاده از تبدیل زمان کل آزمون دومتغیره و تابع مفصل

نویسندگان

1 استاد گروه آمار، دانشکده علوم ریاضی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

2 استاد گروه آمار، دانشکده علوم ریاضی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

3 استادیار گروه آمار، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ولایت ایرانشهر، ایران

doi
10.22075/jem.2025.36678.1986
چکیده

در این پژوهش، به بررسی ارتباط بین دو شاخص مهم اقتصادی یعنی درآمد و ثروت پرداخته شده است. با وجود شباهت‌های ظاهری در رفتار این دو متغیر، موارد متعددی وجود دارد که نشان‌دهنده تفاوت‌ها و عدم همبستگی کامل بین آنهاست. هدف اصلی مقاله، تحلیل ساختار وابستگی بین درآمد و ثروت افراد جامعه با بهره‌گیری از ابزارهای آماری پیشرفته است. برای مدل‌سازی وابستگی بین درآمد و ثروت، از تابع مفصل به عنوان یکی از ابزارهای نوین در نظریه احتمال استفاده شده است. در این راستا، ابتدا توابع مفصل مختلف مورد بررسی قرار گرفته و دو خانواده‌ی مفصل کلیتون و خانواده مفصل­های فورلی-گامبل-مورگنستن  (FGM)به عنوان مناسب‌ترین گزینه‌ها برای داده‌های مورد مطالعه شناسایی شده اند. همچنین، در ادامه پژوهش یک شاخص دو متغیره جدید بر پایه‌ی تبدیل زمان کل آزمون (TTT) در حالت دومتغیره و با استفاده از توابع مفصل معرفی گردیده است. این شاخص بر روی داده‌های واقعی مربوط به درآمد و ثروت خانوارهای ایرانی اعمال و نتایج حاصل، ارتباط معنا‌داری را بین این دو متغیر در سطح جامعه نشان می دهد. بنابراین می توان نتیجه گرفت که استفاده از این شاخص در داده های اقتصادی نشان می دهد که شاخص پیشنهادی زمان کل آزمون دومتغیره می تواند ساختار وابستگی بین داده‌های درآمد و ثروت را به‌صورت مؤثری نمایش دهد.  همچنین استفاده از توابع مفصل کلیتون و FGM نیز تطابق مناسب با داده‌های تجربی را نشان می دهد.