فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف این پژوهش، شناسایی آسیب‌پذیری و همچنین تعیین تاب‌آوری شهر رزن در برابر رویداد زلزله است. به‌منظور تهیۀ نقشۀ پهنه‌بندی آسیب‌پذیری شهر رزن در برابر زلزله از پانزده متغیر جمعیت‌شناختی، طبیعی و کالبدی استفاده شد و با بهره‌گیری از تحلیل شبکه‌ای فازی (FANP)، نقشۀ آسیب‌پذیری شهر رزن در پنج طبقه و به تفکیک محلات تهیه شد. افزون‌بر آن، به‌منظور تحلیل تاب‌آوری و آمادگی ساکنان این شهر برای مقابله با مخاطرۀ زلزله، 372 پرسشنامه با 32 سؤال با رویکردهای اجتماعی، اقتصادی، کالبدی- مدیریتی و محیطی، توسط شهروندان این شهر تکمیل شد. نتایج پهنه‌بندی آسیب‌پذیری نشان می‌دهد که 55 درصد از وسعت شهر رزن در محدودۀ آسیب‌پذیری زیاد و بسیار زیاد قرار دارند و محلۀ 5 با میانگین آسیب‌پذیری 798/0 بیشترین آسیب‌پذیری را به خود اختصاص داده است. عوامل کالبدی از جمله اسکلت ضعیف ساختمان‌ها، سن زیاد ساختمان‌ها، باریک بودن معابر و به‌خصوص تراکم جمعیتی از عوامل مهم تأثیرگذار بر آسیب‌پذیری شهر رزن است. افزون‌بر آن نتایج حاصل از پرسشنامه نشان می‌دهد که آمادگی و تاب‌آوری محلات شهر در برابر زلزله در هیچ یک از محلات شهر در طبقۀ زیاد و بسیار زیاد قرار ندارد و طبقۀ متوسط با امتیاز 7/2 روند غالب در تاب‌آوری محلات این شهر است و محلۀ سوم این شهر کمترین تاب‌آوری شهر را دارد. کارکرد ضعیف ساختارهای مدیریتی و نهادی و همچنین توان کم اقتصادی شهروندان برای بازگشت به شرایط مطلوب بعد از وقوع زلزله از عوامل کاهش تاب‌آوری شهر رزن در برابر زلزله است. ساختار این تحقیق را می‌توان الگویی برای ارزیابی مخاطرۀ زلزله در مناطق شهری قرار داد و برنامه‌ریزان شهری می‌توانند با ارزیابی همزمان آسیب‌پذیری شهری و همچنین تاب‌آوری آن، در راستای تقویت زیرساخت‌های شهری و همچنین افزایش آمادگی شهروندان و مسئولان در مدیریت بحران شهری در زمان زلزله اقدام لازم را انجام دهند.