برآورد احتمال معاملات آگاهانه تعدیل شده؛ مطالعه موردی بخش مالی

نویسندگان

1 دانشیار اقتصاد، گروه اقتصاد نظری، دانشکده اقتصادی، دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشیار اقتصاد، گروه اقتصاد نظری، دانشکده اقتصادی، دانشگاه علامه طباطبائی

doi
10.22075/jem.2024.31495.1863
چکیده

سطح عدم تقارن اطلاعات در بازارهای مالی تأثیر بسیاری بر تشکیل بازار، قیمت سهام و ریسک سرمایه‌‌گذاری دارد. علاوه بر این، طراحی سیاست‌های بهینه به ویژه اعمال محدودیت‌های معاملاتی توسط سیاستگذاران و تعیین استراتژی معاملاتی توسط معامله‌گران مستلزم آگاهی از میزان عدم تقارن اطلاعات است. در مقاله حاضر با استفاده از مدل احتمال معاملات آگاهانه (PIN) و احتمال معاملات آگاهانه تعدیل شده (AdjPIN) در چارچوب ریزساختار بازار مالی، میزان عدم تقارن اطلاعات در 69 شرکت فعال در حوزه واسطه‌گری مالی طی دوره 1396:1 تا 1402:3 برآورد می‌شود. طبق یافته‌ها، اولاً متوسط عدم تقارن اطلاعات طبق معیارهای PIN و AdjPIN به ترتیب 26 و 21 درصد بوده است. ثانیاً عدم تقارن اطلاعات در سال 1399 و به موازات با شکل‌گیری حباب در بازار سهام در تمامی زیربخش‌های مالی به شدت افزایش یافته است. ثالثاً بخش‌های بانک و سرمایه‌گذاری (با سهم 11 درصدی از ارزش بازار سهام)، عدم تقارن اطلاعات کمتری را در مقایسه با بخش‌های بیمه و لیزینگ (با سهم 5/0 درصدی از ارزش بازار سهام) تجربه‌ نموده‌اند. رابعاً احتمال معاملات آگاهانه در شرکت‌های بزرگ (نظیر بانک تجارت، بانک ملت، بیمه ما، سرچشمه، لیزینگ سایپا) کمتر از شرکت‌های کوچک (نظیر بانک دی، بیمه کارآفرین، سرمایه‌گذاری کوثر بهمن، لیزینگ پارسیان) است. این یافته‌ها بر اهمیت درک عدم تقارن اطلاعات برای سیاستگذاری مؤثر و تصمیمات سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی تأکید می‌کنند.