پولشویی مبتنی بر سوءاستفاده از نظام تجارت بینالملل با نگاهی به چالشهای بنیادی نظام تجاری ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران.
2 استادیار گروه حقوق، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
3 استادیار، گروه حقوق، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
doi
10.22034/isj.2023.356787.1894چکیده
به موازات افزایش مبادلات تجاری، سوءاستفاده سازمانهای بزهکار از نظام تجارت بینالملل به منظور تبدیل عواید مجرمانه به درآمدهایی به ظاهر قانونی فزونی یافته است. گستردگی و پیچیدگی نظام تجارت بینالملل، این حوزه را در برابر ارتکاب پولشویی آسیبپذیر نموده است؛ بهگونهای که پولشویی مبتنی بر تجارت، به سبب برخورداری از زوایای پنهان و ناشناختگی در روشهای ارتکاب، توجه بسیاری از نهادهای ضدپولشویی به ویژه افایتیاف را جلب کرده است. لذا با توجه به تعهدات بینالمللی کشورها در مبارزه با پولشویی و تبعات منفی گسترده این جرم بر تمامیت بازارهای مالی، در پژوهش حاضر به روش توصیفی-تحلیلی با بررسی گزارشها و تحقیقات انجامشده توسط مهمترین نهادهای جهانی ضد پولشویی، رایجترین روشهای سوءاستفاده از نظام تجارت بینالملل و عُمده بخشهای آسیبپذیر در برابر پولشویی مبتنی بر تجارت شناسایی میشوند. سپس با مُداقه در نظام تجاری ایران، چالشهای بنیادی تهدیدکننده بخش تجاری ایران در برابر این شیوه پولشویی بررسی میگردند. در پایان مشاهده میشود شکلگیری رانتهای اقتصادی در نتیجه سیاستهای ارزی کشور و دچار شدن به تحریمهای بینالمللی، تجارت خارجی را مستعد اقدامات مجرمانه و سوءاستفاده برای ارتکاب پولشویی نموده است. لذا تلاش در رفع تحریمها و بازطراحی سیاستهای اقتصادی به ویژه در حوزه تجاری و ارزی نقشی مهم در پیشگیری و مبارزه با سوءاستفاده از بخش تجاری بینالمللی به منظور پولشویی دارد.