عدم شرطیّت توبه در عفو یا اجرای حدّ در اقرار بزهکار

نویسندگان

1 استاد فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

2 استادیار فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه پیام نور مشهد، مشهد، ایران

3 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی واحد بین الملل دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران (نویسند مسئول)

doi
10.22075/feqh.2020.19483.2300
چکیده

مشهور فقیهان امامیّه معتقد به شرطیّت توبه پس از اقرار جهت اختیار امام در اجرای حدّ یا عفو از آن هستند. اما نظر آیه الله خوئی مخالف دیدگاه مشهور بوده و ایشان به عدم شرطیّت توبه پس از اقرار در اختیار امام برای عفو یا اجرای حدّ قائل است. دلایل مشهور در این زمینه، اجماع و برخی از روایات است که بررسی روایات نشان می ‌دهد علاوه بر ضعف سندی برخی از آنها برخی نیز أخصّ از مدّعا بوده و حتی در این روایات بحثی از شرط بودن توبه نیامده است. اجماع هم با وجود نظر مخالف در مسأله، با تردید مواجه است. از طرف دیگر، برای دیدگاه مخالف مشهور هم دلیل و مستندی غیر از اطلاق و عدم تقیید ادلّه جواز عفو ذکر نشده است. لذا در نهایت با بررسی ادلّه طرفین به نظر می ‌رسد دیدگاه عدم شرطیّت توبه با توجه به تعلیل به کار رفته در روایت طلحه، صحیح‌تر بوده و با ادلّه احتیاط در دماء و بنای حدود بر تخفیف نیز موافق‌تر است.