تحلیلی بر یک دهه تولید علم پژوهشگران ایرانی در سطح ملی
نویسندگان
1 استادیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه پیام نور
2 استادیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه یزد
3 استادیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی ،دانشگاه یزد
4 کارشناسی ارشد علمسنجی دانشگاه یزد
doi
10.22070/rsci.2016.488چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین سهم هریک از حوزههای علوم انسانی، پایه، فنی مهندسی، کشاورزی، دامپزشکی و منابع طبیعی ایران در تولید مقالات منتشرشده در نشریات علمی ایران طی سالهای 13۸0 تا 13۹0 است. روششناسی: این پژوهش از نوع پژوهش های توصیفی علمسنجی است و در آن از روش کتابخانه ای استفاده شده است. جامعۀ پژوهش کل مقالات نشریات حوزههای علوم انسانی، علوم پایه، فنی-مهندسی و کشاورزی، دامپزشکی و منابع طبیعی است که قبل از سال 1380 تا 1390 اعتبار علمیپژوهشی یا علمیترویجی کسب کردهاند. فهرست این نشریات از طریق پایگاه استنادی علوم جهان اسلام، پایگاه مگایران و پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی استخراج شده است. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که حوزۀ علوم انسانی با تعداد 421 مجله و 44416 عنوان مقاله، بیشترین میزان تولید علمی را داشته است. همچنین این حوزه با داشتن هفده حوزۀ فرعی دارای بیشترین زیرحوزه بین حوزههای مورد مطالعه بوده است. در حوزۀ کشاورزی رشتۀ زراعت، حوزۀ مهندسی شیمی و نفت و پلیمر و حوزۀ علوم پایه رشتۀ زیستشناسی بیشترین تعداد مقالات را به خود اختصاص دادهاند. همچنین یافتهها نشان داد که متوسط نرخ رشد سالانۀ انتشارات حوزۀ علوم انسانی در طی سالهای مورد بررسی، 2.26درصد، حوزۀ فنیمهندسی 5.89درصد، کشاورزی، دامپزشکی و منابع طبیعی 9.28درصد و حوزۀ علوم پایه 29.2درصد میباشد. نتیجهگیری: رشد بیشتر تولیدات علمی در برخی از زیرحوزههای مورد بررسی میتواند نمایانگر نقاط قوت و توسعۀ علمی بیشتر این موارد در سطح ملی باشد و تداوم این وضعیت باید در صدر اولویتهای توسعۀ علمی کشور قرار گیرد؛ از سوی دیگر، رشد اندک مقالات در برخی از زیرحوزهها نیز باید در سیاستگذاری علمی کشور و راهاندازی نشریات علمی جدید و نیز در ترویج پژوهشهای مربوط به این موضوعات بیشتر مورد توجه قرار گیرد. بهطورکلی رشد شتابان تولیدات علمی فارسی و لاتین نوید رسیدن به چشمانداز 1404 را میدهد.