تحلیل دیدگاههای پژوهشگران مؤسسه تحقیقات واکسن و سرمسازی رازی درخصوص اثر تحریمهای خارجی بر ارتباطات علمی و فعالیتهای پژوهشی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسیارشد علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه خوارزمی
2 عضو هیئتعلمی مؤسسه تحقیقات واکس و سرمسازی رازی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج
3 دانشیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده روانشناسی و علومتربیتی، دانشگاه خوارزمی
doi
10.22070/rsci.2016.467چکیده
هدف: هدف این پژوهش شناسایی و بررسی آثار تحریمهای خارجی اعمالشده بر ایران، بر ارتباطات علمی و فعالیتهای پژوهشی پژوهشگرانِ مؤسسۀ تحقیقات واکسن و سرمسازی رازی است. روششناسی: این پژوهش از نوع ترکیبی کیفیکمّیِ متوالی است. در بخش کیفی از شیوۀ مطالعه موردی و در بخش کمّی از پیمایش استفاده شده است. جامعۀ آماری این پژوهش شامل 200 نفر از پژوهشگران مؤسسۀ تحقیقات واکسن و سرمسازی رازی است. نمونهگیری در بخش کیفی به شیوۀ هدفمند و با مصاحبۀ نیمهساختاریافته با ۱۵ نفر از پژوهشگران مؤسسۀ تحقیقات واکسن و سرمسازی رازی انجام شد و با استفاده از نتایج مصاحبهها، پرسشنامهای بهصورت آنلاین طراحی شد و در اختیار جامعه آماری قرار گرفت که ۵۱ نفر از آنها به آن پاسخ دادند. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که تحریمهای علمی و اقتصادی هم بر فعالیتهای پژوهشی و هم بر فعالیتهای تولیدی مؤسسه اثرات منفی شامل افت ارتباطات علمی، سختی فعالیت پژوهشی و درنتیجه بعضاً افت کیفیت و کمّیت فعالیت پژوهشی گذاشته است. همچجنین تحریمها آثار مثبتی، همچون بالابردن دید محققان داخلی برای تبدیل محدودیتهای ایجادشده به فرصت برای رشد بیشتر علمی داشتهاند. نتیجهگیری: نتایج نشان داد که اثرات منفی تحریمها موجب اثرات روانی در میان پژوهشگران و بروز خودتحریمی شده است. همچنین تحریمها آثاری مثبت مانند تقویت روحیه خودباوری و زمینهسازی برای ظهور خلاقیت شدهاند علاوهبراین میزان اثرگذاری تحریم بر حوزههای علمی مختلف، متفاوت بوده است.
