درآمدی بر تقسیم بندی موضوعی نسخه های‌خطیِ‌ تصویرسازی شده در تمدن ایرانی

نویسندگان

1 گروه مطالعات موزه،دانشگاه هنر ،تهران

doi
10.22059/jhic.2021.326226.654262
چکیده

پژوهش درتاریخ نقاشی ایرانی، به اطلاعات دربارۀ نسخه­های خطی مصور نیاز دارد تا از این طریق و با فراهم آوردن شواهد کافی، تحولات تاریخ این هنر روشن­تر شود. از این رو، نگارنده با مراجعه به اطلاعات مربوط به نسخه های خطی موجود در کتابخانه­های ایران (به طور خاص در فهرستگان نسخه های خطی ایران)، کوشید تا فراوانی موضوعی آثار مزّین به نقاشی را بیابد و از طرفی به این پرسش پاسخ دهد که  موضوع کدام متون (منثور یا منظوم) بیش از همه برای افزودن انواع تصاویر و طراحی ها انتخاب شده است. از این رو با احصای نسخه­های تصویر­دار و بر اساس آمار حاصله و با رویکرد کمّی ، مشخص شد از نظر فراوانی نسخه های مصور، موضوع ادبیات با فاصلۀ بسیار از سایر موضوعات قرار دارد و رده های بعد، از آن مرقعات هنری (نقاشی)، تاریخ، سفرنامه و جغرافیایی است. این آثار با انواع تصاویر، از جمله نقاشی، نقشه، رسم و طرح ودیگر آرایه های تصویری تزیین­شده اند. این پژوهش مبنایی برای تدوین موضوع تصاویر هر نسخۀ مصور خواهد بود .