کاربست رویکرد اقدام پژوهی در ارائه چارچوبی برای حسابداری روایتی
نویسندگان
1 دانشیار گروه حسابداری، واحد بندرگز، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرگز، ایران
2 استادیار گروه حسابداری، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران
3 استادیار گروه حسابداری، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه قم، قم، ایران.
4 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران.
doi
10.22103/jak.2024.22889.4011چکیده
هدف: مطالعه بسترسازی حسابداری روایتی از طریق اقدام پژوهی به منظور طبقهبندی شناختی در شرکتهای بازار سرمایه. روش: این مطالعه به لحاظ روش شناسی از الگوی کلایزی (1978) برای پیادهسازی گامهای اقدام پژوهی بهره برده است. لذا، براساس این الگو، ابتدا از طریق مصاحبه با خبرگان و کدگذاری باز، تلاش گردید تا گزارههای حسابداری روایتی در بستر عملکردهای واقعی شرکتها مشخص شوند. سپس به منظور رواییسازی گزارهها، از طریق ارزیابی انتقادی نسبت به تطبیق گزارهها با پژوهشهای مشابه اقدام گردید تا امکان ورود گزارهها به مرحله تشکیل گروه کانونی جهت بحث و تبادل نظر برای تفکیک شناختی هریک از گزارهها در قالب یک مقوله مهیا شود. سپس از طریق چکلیست ارزیابی کیو، هریک از گزارهها در حد فاصل 5+ تا 5- امتیازبندی شدند و در نهایت ماتریس 4 طبقهای باهدف بسترسازی زمینههای پیادهسازی حسابداری روایتی در سطح شرکتهای بازار سرمایه ایجاد گردد. یافتهها: نتایج نشان داد، از مجموع 12 مصاحبه و 275 کد باز ایجاد شده، مجموعاً 28 گزاره شناسایی شدند. از طرف دیگر در بخش کمی مشخص شد، 28 معیار شناسایی شده حسابداری روایتی در 4 مقوله با 7 گزاره در چارچوب یک ماتریس چهاربعدی حاصل گردید. نتیجهگیری: در واقع نتیجه کسب شده در این مطالعه نشان میدهد حسابداری روایتی به عنوان یک بخش نوظهور در دانش حسابداری، میتواند ظرفیتهای استراتژیک و قابلیتهای رقابتی شرکتها در جلب اعتماد ذینفعان را برای شرکتها به همراه داشته باشد.