نقش فناوری‌های نوظهور در امنیت و قدرت ملی کشورها؛ فرصت‌ها و تهدیدها

نویسندگان

1 استادیار گروه روابط بین‌الملل، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

2 دانشیار گروه روابط بین‌الملل دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری گروه روابط بین‌الملل، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

doi
10.22034/isj.2021.279840.1427
چکیده

قرن بیست و یکم، با یک تحول بنیادین بر پایه علوم و فناوری مصادف گردیده است. رشد شتابان علم، پرده از چهره نوع نوینی از فناوری برداشت که از آن به عنوان فناوری‌های نوظهور یاد می‌شود. مهمترین تفاوت این فناوری با نوع ماقبل خود این است که فناوری‌های نوظهور دائماً در حال برشدن بوده و وابستگی اجتناب‌ناپذیری با فناوری‌های پیشین دارند. از مهمترین مصادیق فناوری‌های نوظهور هوش مصنوعی، چاپ سه بعدی و فناوری فضایی است که در این مقاله به آنها پرداخته شده است. از آنجایی که دولت‌ها همواره به دنبال کسب و ارتقای قدرت و امنیت ملی خود بوده‌اند و در این مسیر با دیگر کنش‌گران در رقابت پایان‌ناپذیری قرار گرفته‌اند، این مقاله با روش توصیفی ـ تبیینی، با تبیین فرصت‌ها و تهدیدهای ناشی از پیشرفت فناوری‌های نوظهور، در پی پاسخ به این پرسش است که فناوری‌های نوین چه جایگاهی در امنیت و قدرت ملی کشورها دارد و در این زمینه چه تهدیدها و فرصت‌هایی پیش رو است؟ با توجه به اینکه عوامل متعددی در کسب و ارتقای امنیت و قدرت ملی مؤثر بوده، هدف این است که تأثیر فناوری‌های نوظهور بر امنیت و قدرت ملی کشورها بررسی شود که نتیجه کلی مقاله نشان می‌دهد فناوری نوظهور به عنوان یک ابزار نوین در اختیار کنش‌گران همانند تمامی قابلیت‌های دیگر در اختیار بازیگران نظام بین‌الملل دارای تهدیدها و فرصت‌هایی است که کارگزاران سپهر بین‌الملل می‌بایست بر اساس نیاز و با بهره‌مندی از ظرفیت‌های موجود، تمامی تهدیدها را به فرصت تبدیل نموده و در راستای منافع ملی خود به‌کار گیرند.