بررسی تأثیر برنامه اخلاق سازمانی بر رفتارهای غیراخلاقی حسابرسان مستقل، با در نظر گرفتن نقش میانجی فرایند ارزیابی شناختی فردی
نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه ولیعصر (عج) رفسنجان، کرمان، ایران.
doi
10.22103/jak.2023.21251.3867چکیده
هدف: با توجه به اینکه در پیشگیری از وقوع رفتارهای غیراخلاقی در مؤسسات حسابرسی هم عوامل سازمانی و هم عوامل فردی دارای اهمیت هستند، هدف از انجام این پژوهش، بررسی تأثیر برنامه اخلاق سازمانی بر رفتارهای غیراخلاقی کارکنان شاغل در مؤسسات حسابرسی با در نظر گرفتن نقش میانجی فرایند ارزیابی شناختی فردی حسابرسان مستقل است. روش: قلمرو مکانی پژوهش، مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران، قلمرو زمانی پژوهش، سال 1401، جامعه آماری پژوهش کلیه حسابرسان شاغل در مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران و نمونه آماری شامل 171 عضو این جامعه است که به صورت تصادفی انتخاب شدهاند. دادههای مورد نیاز از طریق پرسشنامه محققساخته جمعآوری و برای تحلیل دادهها از روش مدلسازی معادلات ساختاری با به کارگیری نرم افزار Smart-PLS استفاده شده است. یافتهها: نتایج پژوهش نشان میدهد برنامههای اخلاقی مؤسسات حسابرسی شامل مکانیسمهای کنترلی انطباقگرا و ارزشمحور و همچنین فرایند ارزیابی شناختی فردی حسابرسان مستقل نقش تعیینکنندهای در کاهش رفتارهای غیراخلاقی حسابرسان مستقل دارد. نتیجهگیری: در راستای تقویت فرایند ارزیابی شناختی فردی کارکنان و پیشگیری از رفتارهای غیراخلاقی کارکنان، لازم است که مؤسسات حسابرسی نسبت به ایجاد و تقویت برنامه اخلاق سازمانی مؤثر شامل مکانیسمهای کنترلی انطباقگرا و ارزشمحور اهتمام لازم را داشته باشند.