واکاوی کارکردهای عفو در روابط اجتماعی از منظر قرآن کریم

نویسندگان

1 . عضو هیئت علمی گروه معارف اسلامی دانشگاه الزهرا

doi
10.22034/ksiu.2021.1145
چکیده

هدف: عفو و گذشت، یکی از توصیه‌های اخلاقی است که در تعاملات اجتماعی کاربرد فراوان دارد. دغدغۀ اصلی این پژوهش، تبیین آثار عفو در روابط اجتماعی از طریق بازخوانی آیات قرآن کریم بود. روش: این تحقیق با روش توصیفی- تحلیلی انجام شده است؛ یعنی پس از گردآوری اطلاعات با استفاده از منابع کتابخانه‌ای، به تحلیل یافته‌های تحقیق پرداخته است. یافته‌ها: اغلب مفسّران اجتماعی در تفسیر آیات مرتبط با عفو اجتماعی، به خصوص آنچه ناظر به مسائل حقوقی و کیفری نظیر مسئلۀ قصاص و عفو یا مشکلات خانوادگی و طلاق می‌باشد، با رویکرد اجتماعی به تفسیر پرداخته‌اند. با این وجود، اغلب اهمیت، خاستگاه، مراتب و شرایط عفو مورد توجه بوده و کمتر کارکردها و آثار عفو اجتماعی به طور مفصّل بررسی شده است. نتیجه‌گیری: این پژوهش نشان داد آثار عمدۀ عفو در روابط اجتماعی از منظر قرآن عبارتند از: تنش‌زدایی، تبدیل دشمن به دوست، انسجام جامعۀ اسلامی، تبلیغ اسلام، کسب محبوبیت، اصلاح خاطی و همزیستی مسالمت‌آمیز.