تحلیل ‌شکاف درآمد و ثروت در ایران: رهیافت پیکیتی

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد، واحد فیروزکوه،‌ دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشیار گروه اقتصاد، دانشگاه الزهرا، تهران

3 دانشجوی دکتری رشته اقتصاد، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی

4 دانشیار گروه ریاضی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.22075/jem.2021.21250.1500
چکیده

هدف کلیدی اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ نشان دادن شکاف ثروت در میان دهک‌های درآمدی و اثر ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی توزیع درآﻣﺪ ﺑﺮ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی توزیع ثروت در اﯾﺮان بوده‌اﺳﺖ. لذا تاثیر ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی توزیع درآمد و توزیع ثروت در ایران در ﻗﺎﻟﺐ مدل پویای نابرابری ثروت پیکیتی، در دوره زمانی سال‌های 97-1390 بر اساس داده‌های بودجه خانوار ﻣﺪلﺳﺎزی و ﺑﺮآورد ﮔﺮدﯾﺪ. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد فرضیه‌ پیکتی در مورد توزیع ثروت در ایران مصداق دارد و دست‌کم ۵۰ درصد ثروت در اختیار دهک دهم درآمدی است. همچنین توانایی کسب درآمد بیشتر (سهم درآمدی دهک‌ها) منجر به پس‌انداز بیشتر و شکاف عمیق‌تر ثروت بین دهک‌های بالا و پایین درآمدی شده‌است. با توجه به این که دارایی‌ها در این پژوهش شامل املاک و مستغلات مسکونی و اجاره‌ای و تجاری بوده و شامل سپرده، سهام، طلا، اوراق و ارز نمی‌شود، پس شکاف توزیع ثروت بیش از مقدار برآوردی‌است. بی‌تردید طراحی نظام مالیاتی مبتنی برمالیات برعایدی سرمایه نقش مهمی در بهبود برابری‌های اجتماعی خواهد داشت.