ارزیابی اثرات چرخه حیات نیروگاهها بر میزان فشار روانی شهروندان (مطالعه موردی: نیروگاه حرارتی تبریز)
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه پیام نور
doi
10.22059/jhsci.2017.242531.279چکیده
چرخۀ حیات نیروگاههای حرارتی با تولید گازهای گلخانهای همراه است، بنابراین چنانچه مواد آلودهکنندۀ نیروگاه و حد اثرگذاری هر یک از این مواد در آلوده کردن هوا شناسایی نشود، سلامت جسمی و روانی شهروندان با خطرهای جدی مواجه خواهد شد. بر همین اساس، این پژوهش با هدف اندازهگیری مواد آلایندۀ نیروگاه حرارتی تبریز و تأثیرات آن در آلوده کردن هوای کلانشهر تبریز و نیز آثار آن در ایجاد فشار روحی- روانی بر شهروندان انجام گرفت. برای اندازهگیری مواد آلایندۀ نیروگاه از روش GWP100 و برای اندازهگیری فشارهای روحی و روانی شهروندان از پرسشنامههای سنجش DASS21 و مارکهام استفاده شد. نتایج نشان داد که بیشترین مواد آلایندۀ خروجی از نیروگاه تبریز CO2 و NOx است. حجم این مواد در فصول سرد بیشتر از فصول گرم است. همچنین یافتهها در بخش تأثیرات آلودگی هوا بر فشارهای روحی و روانی شهروندان نشان داد که آلودگی هوای ناشی از فعالیت نیروگاه بهشدت فشار روحی و روانی شهروندان را افزایش داده است؛ بهنحوی که احساس تغییر در الگوهای رفتاری روزمره، احساس یأس و ناامیدی در زندگی، استرس و فشار روانی بهترتیب با 567/0، 511/0 و 503/0 دارای بیشترین همبستگی بودهاند که در فصل زمستان دیده شد. نتایج آزمون رگرسیون نیز نشان داد که 32/29 درصد تغییرات واریانس فشار روانی ناشی از آلودگی هوای چرخۀ حیات نیروگاه تبریز است. بهعلاوه یافتههای پژوهش نشان داد که در مناطق نزدیک نیروگاه حرارتی تبریز، شدت آلودگی و فشار روانی بیشتر از مناطق دورتر است. بهدلیل جهت ورزش بادها که بهطور مستقیم گازهای گلخانۀ نیروگاه را بهسمت شهر تبریز انتقال میدهد، بهتر است طی یک برنامۀ میانمدت، محل نیروگاه تغییر یابد یا سوخت نیروگاه جایگزین شود.