بررسی کارامدی روش‌های شیءپایۀ پردازش تصاویر رقومی هوایی در شناسایی مناطق آسیب‌دیدۀ زلزلۀ شهرستان ورزقان

نویسندگان

1 کارشناس ارشد سنجش از دور و GIS دانشگاه تبریز، ایران

2 استادیار و عضو هیأت علمی گروه سنجش از دور و GIS دانشگاه تبریز، ایران

3 استاد و عضو هیأت علمی گروه ژئومورفولوژی دانشگاه تبریز، ایران

doi
10.22059/jhsci.2017.247636.302
چکیده

فناوری سنجش از دور در مدیریت بحران به‌عنوان یک فناوری مهم برای جمع‌آوری اطلاعات در یک فاجعه در مقیاس بزرگ شناخته می‌شود در این زمینه، آشکارسازی میزان آسیب‌پذیری ساختمان‌های شهری پس از زلزله و برآورد سریع نسبت تخریب برای فراهم آوردن اطلاعات مورد نیاز تیم‌های امداد و نجات، از مهم‌ترین اصول مدیریت بحران محسوب می‌شود. در این تحقیق به بررسی کارایی روش‌های پردازش شیءگرا در شناسایی برآورد تأثیرات تخریبی زلزله با استفاده از عکس‌های هوایی رقومی پرداخته شد و کارایی این روش‌ها برای ارائة روش نیمه‌اتوماتیک به‌منظور استخراج سریع نسبت تخریب حادث‌شده در زلزلة شهرستان ورزقان ارزیابی شد. برای این منظور از تصاویر رقومی تهیه‌شده توسط سازمان نقشه‌برداری پس از وقوع زلزله استفاده شد. پس از آماده‌سازی عکس‌های هوایی رقومی، به سگمنت‌سازی پرداخته شده و تصاویر با روش Multiresoletion سگمنت‌سازی شد. در ادامه با شناسایی روش‌های مناسب شیءپایه، 11 الگوریتم از روش‌های طیفی، هندسی، ژئومتری و محیطی استفاده شده و مناطق تخریب‌شده شناسایی شد. در مرحلة بعد، نتایج الگوریتم‌ها مقایسه و صحت‌سنجی شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که در مقیاس بافر 5 متر، تمامی الگوریتم‌های استفاده‌شده صحت بیش از 90 درصد دارند و می‌توانند مناطق تخریب‌شده را شناسایی کنند. این در حالی است که در مقیاس بافر 10 متر الگوریتم‌های ضریب روشنایی و فشردگی با 03/93، اشکال منظم هندسی و ضریب گردشدگی با 07/96 درصد و ضریب بیضوی با 15/92 درصد بیشترین کارایی را دارند. نتایج این تحقیق در زمینة به‌کارگیری انواع الگوریتم‌های طیفی، مکانی و ژئومتری برای ارائة روشی نیمه‌اتوماتیک در شناسایی مناطق تخریب‌شده پس از وقوع زلزله و شناسایی کارامدترین آنها اهمیت زیادی دارد و می‌تواند راهگشای تحقیقات آتی در این زمینه باشد.