تأثیر سبک رهبری اخلاقی برکاهش ابعاد شخصیت تاریک افراد درگیر در مدیریت سود
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
2 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
10.22103/jak.2022.18480.3614چکیده
هدف: عوامل متعددی بر تصمیم تهیهکنندگان صورتهای مالی در جهت مدیریت سود مؤثر است. یکی از این عوامل مطابق تئوریهای مطرح شده، شخصیت تاریک مدیریت است که میزان اثرگذاری آن در موقعیتهای مختلف متفاوت است. بهگونهای که در یک جو اخلاقی، احتمالاً مدیریت موفقیت چندانی در مدیریت فرصتطلبانه سود نداشته و سبک رهبری اخلاقی، باعث کاهش رفتارهای غیراخلاقی ناشی از ابعاد تاریک شخصیت خواهد شد. لذا، در این پژوهش با توجه به عدم بررسی موارد عنوان شده در ایران، اثر سبک رهبری اخلاقی بر کاهش ابعاد شخصیت تاریک افراد درگیر در مدیریت سود بررسی گردید. روش: جامعه آماری پژوهش حاضر در برگیرنده شرکت کارگزاری ثبت شده نزد سازمان بورس اوراق بهادار است که در نهایت 80 شرکت کارگزاری با استفاده از نمونهگیری حذفی انتخاب شدند. اندازهگیری مدیریت سود براساس دادههای صورتهای مالی در بازه زمانی 1390 تا 1398 انجام شد. به منظور سنجش ابعاد شخصیت تاریک افراد درگیر در مدیریت سود و سبک رهبری اخلاقی از ابزار پرسشنامه استفاده گردید. برای آزمون فرضیهها از رگرسیون خطی و رویکرد معادلات ساختاری استفاده شد. یافتهها: نتایج نشان داد اغلب افراد درگیر در مدیریت سود، مدیران عامل شرکتهای کارگزاری هستند. همچنین نتایج بیانگر وجود رابطه منفی و معنادار بین رهبری اخلاقی و ماکیاولیسم، خودبرتربینی و روانپریشی و به طورکلی نشاندهنده تأثیر منفی رهبری اخلاقی بر کاهش ابعاد شخصیت تاریک افراد درگیر در مدیریت سود است که تأییدکننده نظریه دوسویه مبادله رهبر- پیرو است. نتیجهگیری: یافتهها بیانگر آن است در شرکتهای کارگزاری رهبری اخلاقی از طریق برقراری ارتباطات اخلاقی، تشویق و ترغیب رفتارهای اخلاقی میتواند بر جو اخلاقی محیط کار موثر باشد و نهایتاً موجب کاهش بروز ویژگیهای تاریک شخصیت از سوی افراد درگیر در مدیریت سود در این شرکتها شود. این نتایج نقش نظارتهای تشکلهای خودانتظام بر عملکرد شرکتهای کارگزاری را برجسته مینماید.