تأثیر عصاره خشک خرفه (Portulaca oleracea) جیره بر روی فعالیت آنزیم‌های کبدی و مقادیر اسیدهای چرب فیله بچه‌ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss)

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات ماهیان سردآبی، مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تنکابن، ایران.

2 مرکز تحقیقات ماهیان سردآبی، مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تنکابن، ایران.

3 مرکز تحقیقات ماهیان سردآبی، مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تنکابن، ایران.

doi
چکیده

در این مطالعه، تأثیر استفاده از عصاره خشک گیاه خرفه (Portulaca oleracea) جیره بر روی فعالیت آنزیم­ های کبدی سرم و مقادیر اسیدهای چرب فیله بچه‌ماهی قزل ­آلای رنگین­ کمان (Oncorhynchus mykiss) مورد بررسی قرار گرفت. جیره ­ها در 5 سطح صفر (T0)، 0/5 درصد (T1)، 1 درصد (T2)، 5/1 درصد (T3) و 2 درصد (T4) از پودر عصاره خشک خرفه برای سه تکرار تهیه شدند. ماهیان با متوسط وزن اولیه 0/1±9/37 گرم به میزان سه درصد وزن بدن و 4 وعده در روز با وعده ­های یکسان از ساعت 8 صبح تا 4 بعدازظهر به‌مدت 56 روز غذادهی شدند. در پایان 8 هفته آزمایش، فعالیت آنزیم ­های کبدی آلانین آمینوترانسفراز، آسپارتات آمینوترانسفراز و آلکالین فسفاتاز سرم و مقادیر اسیدهای چرب فیله بچه‌ماهی قزل­ آلای رنگین ­کمان اندازه­ گیری شد. براساس نتایج به‌دست آمده، بالاترین مقادیر آنزیم ­های آلانین آمینوترانسفراز، آسپارتات آمینوترانسفراز و آلکالین فسفاتاز در سرم ماهی قزل‌آلای رنگین­ کمان در سطوح 1–0/5 درصد گیاه خرفه جیره به‌دست آمد (0.05>P). این نشان‌دهنده اثر منفی عصاره خرفه بر روی آنزیم‌های کبدی سرم بچه‌ماهی قزل­ آلای رنگین­ کمان خصوصاً در مقادیر 1–0/5 درصد عصاره گیاهی در جیره بود. مقادیر کل اسیدهای چرب اشباع (SFA) در فیله ماهی با افزایش سطح گیاه خرفه نسبت به تیمار شاهد کاهش معنی­ داری نشان داد، به‌طوری‌که کمترین مقدار آن در سطح 2 درصد عصاره گیاهی به‌دست آمد (0.05>P). به ­طور معکوس، مقادیر کل اسیدهای چرب تک غیراشباع (MUFA) در فیله ماهی با افزایش سطح گیاه خرفه نسبت به تیمار شاهد افزایش یافت (0.05>P)، به­ طوری­ که بیشترین مقدار آن در سطح 1.5 درصد عصاره گیاهی به‌دست آمد. باجود اینکه در سطوح بالاتر از 1 درصد گیاه خرفه جیره، مقدار کل اسیدهای چرب چندغیراشباع (PUFA) در فیله ماهی نسبت به تیمار شاهد کاهش معنی­دار نشان داد (0.05>P) نسبت اسیدهای چرب چندغیراشباع n-6/n-3 در فیله ماهی افزایش یافت که بیانگر تأثیر مثبت استفاده از گیاه خرفه بر روی کیفیت فیله بچه ماهی قزل ­آلای رنگین ­کمان بود. همچنین، این اثرگذاری وابسته به مقدار گیاه در جیره ماهی بود، به‌طوری­ که بیشترین تأثیر عصاره گیاهی بر این نسبت در فیله ماهی در سطح 2-1/5 درصد جیره به‌دست آمد.