فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این تحقیق، با هدف بررسی وضعیت آب رودخانۀ سردآبرود با استفاده از شاخص کیفیت آب­های سطحی ایران IRWQIsc و شاخص ارزش زیستی انجام شد. برای انجام این مطالعه، براساس اصول لیمنولوژیک و استقرار منابع آلاینده، پنج ایستگاه نمونه ­برداری در طول رودخانۀ سردآبرود انتخاب شد و در دو فصل سرد و گرم (بهمن 1400 و تیر 1401) با سه تکرار نمونه­ برداری آب و کفزیان انجام شد. 11 پارامتر کیفی آب شامل: ، COD، آمونیوم، نیترات، فسفات، کدورت، pH، کلیفرم مدفوعی، هدایت الکتریکی با روش‌های استاندارد اندازه‌گیری و آنالیز شدند. براساس نتایج، شاخص ارزش زیستی در فصل سرد نسبت به فصل گرم مقدار کمتری داشت. این شاخص در ایستگاه بالادست سردآبرود در فصل سرد 1 و در فصل گرم 2/43 بود. براساس جدول ساپروبی در فصل سرد تمامی ایستگاه ­ها در شرایط الیگوساپروب و میان­دست در شرایط بتامزوساپروب قرار داشت. در فصل گرم نیز، ایستگاه پایین­دست در شرایط الیگوساپروب و بقیۀ ایستگاه ها در شرایط بتامزوساپروب قرار داشتند. مقدار شاخص IRWQIsc در دو فصل سرد و گرم سیر کاهشی داشت و مقدار آن در فصل سرد بیشتر از فصل گرم بود. مقدار این شاخص در فصل سرد بین 90/7–58/5 بود. ایستگاه پایین­ دست در هر دو فصل، در شرایط کیفی نسبتاً خوب، و دو ایستگاه بالادست سردآبرود و کلاردشت در فصل سرد در شرایط کیفی بسیار خوب قرار داشتند. در فصل گرم نیز، مقدار شاخص IRWQIsc بین 90/38–55/26 در فصل گرم بود. ایستگاه‌های بالادست سردآبرود و کلاردشت به‌ترتیب در شرایط کیفی بسیار خوب و خوب و ایستگاه‌های میان‌دست و نجارکلا در شرایط نسبتاً خوب قرار داشتند. افزایش آلودگی و کاهش وضعیت کیفی آب از بالادست به پایین دست را می‌توان به ورود فاضلاب­ های شهری، کشاورزی و خانگی نسبت داد. به‌منظور مدیریت شرایط کیفی رودخانه، تدوین برنامۀ کامل حفاظتی از رودخانۀ سردآبرود با رویکرد حفظ شرایط موجود پیشنهاد می‌شود.