معیارهای مؤثر بر انتخاب مصالح ساختمانی با هدف کاهش خطرهای زیست‌محیطی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد انرژی معماری، دانشگاه تهران

2 استادیار دانشکدۀ معماری هنرهای زیبا، دانشگاه تهران

doi
10.22059/jhsci.2016.62038
چکیده

: صنعت ساختمان‌سازی بخشی حیاتی از نظام اقتصادی است که تأثیر چشمگیری بر محیط زیست دارد. عملیات ساخت‌وساز، بهره‌برداری و تخریب ساختمان‌ها، از مهم‌ترین عوامل انسانی مؤثر بر محیط زیست به‌صورت مستقیم (از طریق مصرف مصالح و انرژی و آلودگی و هدررفت ناشی از آن) و غیرمستقیم (از طریق فشار بر زیرساخت‌های ناکارامد) است. با توجه به تأثیر چشمگیر صنعت ساختمان بر مخاطرات زیست‌محیطی (چه از منظر آسیب‌هایی مانند تخریب لایة ازن، آزاد کردن گازهای گلخانه‌ای و چه از منظر خطر برای سلامت و کاهش چرخة کارامدی مواد)، یکی از اقدامات مهم در این زمینه (مدیریت مخاطرات زیست‌محیطی)، انتخاب مصالح پایدار برای استفاده در پروژه‌های ساختمانی است. انتخاب مصالح، فرایندی حساس و پیچیده است و گزینة نهایی از میان شمار زیادی از مصالح تعیین می‌شود. معماران و متخصصان ساختمان هنگام ارزیابی دسته‌های متعدد مصالح ساختمانی، عوامل متعددی را در نظر می‌گیرند. اغلب اوقات سبک و سنگین کردن این تعداد فراوان و متنوع از عوامل، فرایند تصمیم‌گیری را پیچیده‌تر می‌کند. برای آسان کردن انتخاب مصالح، این مقاله به بررسی یکی از جنبه‌های این مبحث می‌پردازد: معیارهای مؤثر و متغیرهای لازم در جهت توسعة مدل ارزیابی برای انتخاب مصالح ساختمانی با رویکرد پایداری و مدیریت مؤثر مخاطرات زیست‌محیطی. از طریق داده‌های فراوان و نتایج مطالعات متعدد در این زمینه، عواملی که بیشترین پتانسیل تأثیرگذاری در فرایند تصمیم‌گیری معماران برای انتخاب مصالح با اهداف پایداری را دارند، حاصل شد. این معیارها می‌تواند شالودة اصلی یک سیستم ارزیابی [Assessment system] پایداری مصالح ساختمانی با هدف کاهش و مدیرت مخاطرات محیطی را تشکیل دهد.