ارائه الگوی کاهشی مدیریت سود مبتنی بر نظریه داده‌بنیاد چند وجهی

نویسندگان

1 استاد گروه حسابداری، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، واحد بین‌الملل کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، جزیره کیش، ایران.

doi
10.22103/jak.2021.17303.3447
چکیده

هدف: درک اهمیت مدیریت سود برای استفاده کنندگان داخلی و خارجی صورتهای مالی ضروری است. بنابراین، پژوهش حاضر به ارائه الگوی کاهشی مدیریت سود با توجه به شرایط کشور ایران می‌پردازد. روش: در این رابطه به کمک روش کیفی نظریه داده‌بنیاد چند وجهی و از طریق مصاحبه نیمه ساختار یافته با ۱۴ نفر از خبرگان حرفه حسابداری ایران در سال 1398-1397 که به روش نمونه‌گیری نظری انتخاب شده، نکات کلیدی مطرح شده توسط ایشان کد گذاری و در قالب مفاهیم و مقوله ها دسته بندی و در نهایت موفق به ارائه الگوی کاهشی مدیریت سود شد.  یافته‌ها: بر اساس نتایج ویژگی‌های شخصیتی، کسب و کار و انگیزه مدیران، شروط علی و اثرگذار بر روش‌های کاهشی مدیریت سود شناسایی شدند. نظام قانونی، مدیریت منابع انسانی، ضعف نظام حسابداری، دانش تخصصی و عوامل فرهنگی شرایط زمینه‌ای، و عوامل محیطی جزء شرایط مداخله‌گر قرار گرفتند. روش‌های کاهشی مدیریت سود شامل 7 مقوله، کنترل کیفیت حسابرسی، تقویت حاکمیت شرکتی، به روز کردن ساختار قوانین و استانداردها، تقویت و کنترل چارچوب گزارشگری مالی، و تقویت آموزش، بحث‌های انظباطی و نظارت شناسایی و پیامدهای ناشی از آن در قالب روش‌های مدیریت سود ارائه گردید که مفهوم مدیریت زمان مجامع یکی از روش های انجام مدیریت سود و یکی از دستاوردهای پژوهش حاضر می باشد.  نتیجه‌گیری: مدیریت سود تأثیر مهمی بر شرکت، حرفه و سطح کلان اقتصادی دارد. بنابراین، با بکارگیری صحیح راهبردها و شرایط زمینه‌ای مدیریت سود منفی در شرکت‌ها کاهش می یابد.پیش از این تحقیقات از روشهای مقداری استفاده کرده بنابراین، این مورد هم از نظر دانش‌افزایی و هم توسعه نظریه‌ای موجود در حوزه مدیریت سود مؤثر است. بنابراین، برای آموزش و افزایش آگاهی عموم بویژه دانشجویان رشته‌های مرتبط می توان استفاده بسیاری نمود.