افزایش تولید گلیسرول در جلبک‌های Dunaliella viridis و Dunaliella salina بومی دریاچه ارومیه تحت تنش شوری

نویسندگان

1 گروه تولید و ژنتیک گیاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه. ارومیه، ایران.

2 گروه بیولوژی و تکثیر و پرورش، پژوهشکده آرتمیا و آبزی‌پروری، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

3 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

4 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

doi
چکیده

به‌منظور شناسایی گونه های جلبک جنس دونالیلا با قابلیت تولید بالای زی‌توده، کارتنوئید و گلیسرول، نمونه‌ها از دریاچه ارومیه جداسازی و خالص شده و با استفاده از نشانگر ملکولی ITS شناسایی شدند. دو گونه شناسایی شده درشوری بهینه کشت، و پس از رشد و تکثیر کافی در فاز لگاریتمی به شوری‌های 1/5، 2، 2/5، 3 و 3/5 مولار نمک NaCl منتقل و طی 14 روز از لحاظ رشد، تولید رنگیزه مورد بررسی قرار گرفتند. محتوای کربوهیدرات‌ها و گلیسرول نیز 24 ساعت و 10 روز بعد از اعمال تیمارهای شوری اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد، شوری بهینه برای رشد و تکثیر Dunaliella salina Dsu1، 1/5 مولار و برای Dunaliella viridis DU3، 3 مولار است. شوری کمتر از 3 مولار در جلبک  D. viridisمنجر به تولید پالملا شد. جلبک D. salina  نسبت به D. viridis کارتنوئید بیشتری تولید کرد؛ خصوصاً وقتی در شوری 2/5 مولار کشت شد. همچنین رابطه مثبتی بین غلظت گلیسرول درون سلولی در جلبک D. salina و افزایش شوری در تمام غلظت‌ها مشاهده شد. بیشترین افزایش (2/5 برابر غلظت اولیه گلیسرول) در تیمار 3 مولار مشاهده شد. D. viridis فقط در شوری‌های بالا (3 و 3/5 مولار) افزایش شدید تا 5 برابر غلظت اولیه در محتوای گلیسرول درون سلولی رخ داد. 24 ساعت پس از اعمال شوری‌های مختلف، محتوای کربوهیدرات در D. viridis در تمام تیمارهای شوری نسبت به گونه رقیب D. salina بیشتر بود. محتوی کربوهیدرات 10 روز پس از تیمار، در هر دو گونه D. viridis وD. salina ، با افزایش شوری، کاهش یافت. به‌طور کلی گونهD. viridis جداسازی شده از دریاچه به‌دلیل سرعت تکثیر بالا و قابلیت انباشتن کارتنوئید و گلیسرول به مقدار قابل توجه در بازه زمانی 14روز گزینه مناسب‌تری نسبت بهD. salina است.