بررسی تأثیر سن مولد بر زمان وقوع اولین تقسیم میتوزی تخم قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss) به‌منظور بهبود بازده القای تتراپلوییدی

نویسندگان

1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، 8415683111، ایران.

2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، 8415683111، ایران.

3 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، 8415683111، ایران.

4 گروه بیوتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، 8415683111، ایران.

5 گروه زیست‌شناسی، دانشگاه نیوبرانزویک، فردریکتون، نیوبرانزویک،E3B 6E1، کانادا.

doi
چکیده

تعیین زمان وقوع اولین تقسیم میتوزی یا (FCI) First Cleavage Interval در تخم‌های تازه بارور‌شده ماهیان، نقش مؤثری در بهبود القای شوک جهت تتراپلوییدی دارد. این مطالعه به‌منظور بررسی اثر سن مولد ماده در دو بازه +2 و +4 سال بر زمان وقوع اولین تقسیم میتوزی به‌منظور دستیابی به بیشینه بازده تتراپلوییدی به‌اجرا درآمد. 22 قطعه مولد از گروه سنی+ 2 و 16 قطعه مولد از گروه سنی +4، به‌ترتیب با میانگین وزنی 357/83±1635و 1039/36±4242/5 گرم انتخاب شدند. تخمک ­های استحصالی از هر مولد به‌طور مجزا با مخلوط اسپرم سه قطعه ماهی نر بارور گردید. زمان افزودن محلول فعال‌کننده به مخلوط اسپرم و تخمک، به‌عنوان زمان لقاح ثبت شد. در 4620 درجه-دقیقه پس از لقاح (در دمای 11 درجه سانتی­گراد) از تخم­های هر مولد، نمونه­برداری آغاز شد و در تواترهای 10 دقیقه­ای به مدت 1980 درجه-دقیقه ادامه یافت. در هر زمان، حداقل 30 قطعه تخم تثبیت و بررسی شد. وقوع شیار تسهیم در قطب حیوانی در حداقل 50% تخم‌های نمونه‌برداری شده، به‌عنوان زمان وقوع FCI برای آن مولد در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که وقوع اولین تقسیم سلولی در تخم ­های حاصل از مولدین جوان‌تر به‌طور معنی‌داری در فاصله زمانی کوتاه­تری بعد از لقاح در مقایسه با مولدین مسن­ تر، رخ می­ دهد. میانگین این زمان برای مولدین با سن +2 برابر 104/06±5528/64 درجه-دقیقه و در گروه مولدین +4 معادل 60/16±5802/5درجه-دقیقه بود، همچنین همبستگی ضعیفی بین زمان وقوع اولین تقسیم سلولی با اندازه تخمک مشاهده شد. از این رو به‌نظر می‌رسد، جهت دستیابی به نتایج بهینه در اعمال شوک دیرهنگام جهت القای تتراپلوییدی، توجه به سن مولدین، ضروری است.