بررسی عوارض هیستوپاتولوژیکی اندام‌های آبشش، کبد وکلیه ماهیان قزل‌آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss) در برخی مزارع منطقه دوهزار استان مازندران

نویسندگان

1 گروه بهداشت آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.

3 مرکز تحقیقات ذخایر آبزیان آبهای داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران.

4 مرکز تحقیقات ذخایر آبزیان آبهای داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران.

5 دانشکده علوم و تکنولوژی، دانشگاه سانیو، بنونتو، ایتالیا.

6 گروه بهداشت آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

7 گروه بهداشت آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
چکیده

با توجه به عدم وجود اطلاعاتی مبنی بر وضعیت سلامت ماهیان مزارع پرورشی و تعدد مزارع پرورش قزل­آلا در شمال کشور، پایش سلامت ماهیان قزل‌آلای رنگین کمان در سه مزرعه از استان مازندران به کمک مطالعات بافت‌شناسی انجام شد. نمونه‌برداری در غالب سه گروه وزنی و برای هر گروه تعداد 10 عدد ماهی، انجام گردید. گروه اول ماهیان با وزن زیر 100 گرم، گروه دوم ماهیان با وزن 700-300 گرم و گروه سوم ماهیان با وزن بالای 5/1 کیلوگرم بودند ماهیان پس از صید، بافت آبشش، کبد و کلیه ماهیان نمونه‌برداری شده خارج شد و نمونه‌های بافت اندام‌های هر ماهی در فالکون مجزایی که حاوی فرمالین بافر 10 درصد بود تثبیت شد. مقاطع بافتی با استفاده از پروتکل استاندارد تهیه شده و پس از رنگ‌آمیزی با استفاده از ائوزین-هماتوکسیلین به کمک میکروسکوپ نوری بررسی شدند. هایپرپلازی، هایپرتروفی، ادم اپیتلیال، فیوژن لاملا، آنئوریسم، کرلی لاملا و فیلامنت دوشاخه عوارض مشاهده شده در بافت آبشش بودند. در بافت کبد، دژنره شدن هپاتوسیت­ها، اتساع فضای سینوزوئیدی، پرخونی/خونریزی،  تجمع ملانوماکروفاژ، تجمع واکوئل چربی، هسته پیکنوزه، تورم هپاتوسیت­ها و اگزودا با شدت های مختلف گزارش شد. کلیه نیز عوارضی همچون تحلیل رفتن گلومرول و اتساع فضای کپسول بومن، پرخونی/ خونریزی، تجمع ماکروفاژها و دژنره شدن سلول­ها را نشان داد. با توجه به نتایج، پیشنهاد می‌شود ارزیابی‌های تکمیلی مانند بررسی کیفیت آب و غذا و بررسی عوامل بیماری‌زا و پاتوژن‌ها در استخرهای مورد بررسی انجام شود.