زیستشناسی تولیدمثل سس ماهی سر بزرگ (Luciobarbus capito) فرم ساکن رودخانه سفیدرود، حوضه آبریز جنوبی دریای خزر
نویسندگان
1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، ایران.
2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، ایران
doi
چکیده
سس ماهی سربزرگ (Luciobarbus capito) از ماهیان بومی حوضه آبریز دریای خزر است که به لحاظ اقتصادی دارای اهمیت میباشد. اطلاعات اندکی از شاخص های تولیدمثلی این گونه در زیست بوم رودخانه در دسترس می باشد. بنابراین این مطالعه بهمنظور بررسی زیست شناسی تولیدمثل سس ماهی سربزرگ در رودخانه سفیدرود صورت گرفت. بدین منظور تعداد 239 عدد ماهی به صورت ماهانه و طی یکسال از رودخانه سفیدرود صید گردید. فاکتورهای جمعیت شناسی و تولیدمثلی شامل سن، وزن، طول، شاخصهای گنادی، و هم آوری مطلق و نسبی محاسبه شدند، همچنین مطالعات بافتشناسی گنادها نیز بررسی شد. سن ماهیان مورد مطالعه بر اساس فلس، +0 تا +4 سال محاسبه گردید. نسبت جنسی نر به ماده 1/43 به 1 به دست آمد که از نسبت مورد انتظار 1:1 انحراف معنیدار داشت. حداکثر طول کل مربوط به ماهیان 4 ساله بود که متعلق به ماهی نر با 42 سانتیمتر طول بود. حداکثر میزان شاخص گنادوسوماتیک برای جنس نر در اردیبهشت ماه با مقدار 1/70 و حداکثر مقدار آن برای جنس ماده در همان ماه با میزان 4/92 اندازه گیری شد. هم آوری مطلق در سنین مختلف ماهیان روند افزایشی داشت، به طوری که ماهیان سه ساله کمترین و ماهیان پنچ ساله دارای بیشترین همآوری مطلق بودند. محاسبه قطر تخمک در ماهیان روند افزایشی را از دی ماه تا خرداد ماه نشان داد، بهطوری که حداکثر قطر تخمک در خرداد ماه محاسبه گردید. قطر تخمک از خرداد ماه تا آذر ماه روند کاهشی داشته و حداقل آن در ماه آذر محاسبه گردید. بررسی های بافت شناسی و توزیع فراوانی مراحل رسیدگی، شروع فصل تولیدمثل این گونه را از اواسط بهار (اردیبهشت ماه) نشان دادند.