مقایسه اثر بی هوشی تسکینی نانو داروی گیاهی به لیمو-میخک و میخک با تریکایین متان سولفانات بر برخی پارامترهای خونی ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss)

نویسندگان

1 گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

2 گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

3 گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

4 گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

doi
چکیده

درتحقیق حاضر اثرات نانو اسانس به­ لیمو-میخک،  میخک و تریکایین متان سولفانات بر برخی از فاکتورهای خونی ماهی قزل آلای رنگین­ کمان (Oncorhynchus mykiss) به­ عنوان یک ماده بی­هوشی مورد بررسی قرار گرفت. تعداد 120 قطعه بچه ماهی با میانگین وزنی12±50 گرم به­ صورت تصادفی انتخاب و در آزمایشات استفاده شد. ماهیان به تعداد 10 قطعه در سه تیمار آزمایشی با سه تکرار جایابی شدند. تیمارهای بی­هوشی شامل به ­لیمو-میخک با غلظت 10 میلی­ گرم در لیتر (NLBC)، نانو اسانس میخک با غلظت 10 میلی­گرم در لیتر (NCL) و تریکایین متان سولفانات با غلظت 10 میلی ­گرم در لیتر  (MS)بود. از روش غوطه­ وری برای حمام بی­هوشی استفاده شد. تیمار شاهد بدون ماده بی­هوشی بود. در طول آزمایش به گروه شاهد و تیمارهای بی­هوشی اکسیژن­ خالص تزریق شد. زمان رسیدن به بی­هوشی تسکینی ثبت شد. ماهیان به مدت 24 ساعت در حالت بی­هوشی تسکینی نگه داشته شدند و سپس فاکتورهای فیزیکوشیمایی آب اندازه­ گیری شد. از هر تیمار آزمایشی، 3 قطعه ماهی به صورت تصادفی انتخاب و خونگیری از ساقه دمی صورت گرفت. فاکتورهای بیو­شیمیایی (اوره، سدیم، پتاسیم و کلراید) و ایمنی خون (لاکتات، گلوکز، کورتیزول، لیزوزیم، سوپر اکساید دیسموتاز و کمپلمان) اندازه­ گیری شد. نتایج نشان داد که نانو­اسانس به ­لیمو–میخک اثر معنی­ داری بر کاهش مصرف اکسیژن ­محلول و دفع آمونیاک در ماهیان نسبت به گروه شاهد دارد (0/05>P). نتایج پارامترهای غیراختصاصی ایمنی خون ماهی نشان داد که نانواسانس گل­ میخک-به ­لیمو توانست به­طور معنی­داری (0/05>P) گلوکز، لیزوزیم و سوپراکسیددیسموتاز را بهبود بخشد. همچنین زمان رسیدن به مرحله بی­هوشی تسکینی در تیمار نانواسانس به ­لیمو-میخک نسبت به سایر تیمارها سریع تر بود، بدون آن که تلفاتی مشاهده شود. مطالعه آزمایش حاضر نشان داد، نانو­اسانس به­ لیمو-میخک نسبت به ماده بی­هوشی میخک و تریکایین­ متان­ سولفانات عملکرد بهتری دارد.