بررسی تغییرات شکل بدن ماهی شیربت (Arabibarbus grypus) با استفاده از روش ریخت سنجی هندسی در طی مراحل اولیه تکوین
نویسندگان
1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الأنبیاء بهبهان، بهبهان، ایران.
2 مرکز تکثیر ماهیان بومی سوسنگرد، اداره کل شیلات خوزستان، سوسنگرد، ایران.
3 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الأنبیاء بهبهان، بهبهان، ایران.
4 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
doi
چکیده
لارو ماهیان در طی مراحل اولیه تکوین تغییرات پیچیدهای را متحمل می شوند که در نتیجه آن تغییرات سازگاری آن ها با محیط زیست بهبود می یابد. ماهی شیربت (Arabibarbus grypus) یکی از ماهیان اقتصادی در جنوب غرب ایران به دلیل کیفیت بالای گوشت و بازارپسندی بالا است. از این رو پژوهش حاضر به منظور بررسی روند تغییرات ریختی لارو این ماهی در مراحل اولیه تکوین تا روز 50 پس از تفریخ انجام شد. لاروهای مورد نیاز از مرکز تکثیر ماهیان بومی استان خوزستان تهیه شد. نمونه برداری از لاروها در دو هفته اول به صورت روزانه و بعد از آن تا روز 50 هر 5 روز یک بار انجام شد. برای تغییرات ریخت بدن لارو ماهی از روش ریخت سنجی هندسی با تعریف تعداد 9 لندمارک انجام شد. جهت بررسی روند تغییرات ریختی در طی مراحل مختلف تکوینی از آزمون Relative warp و رگرسیون براساس ارزش P حاصل از 1000 تکرار استفاده شد. تغییرات مراحل مختلف ریختی براساس شبکه تغییر شکل نسبت به شکل اجماع مصورسازی شد. بر اساس نتایج آنالیز ریخت سنجی هندسی مراحل لاروی این گونه براساس ویژگی های ریختی از زمان تفریخ تا 50 روز بعد از آن به چهار مرحله مجزا (1) 4-1، (2) 25-5، (3) 35-30 و (4) 50-40 روز پس از تخم گشایی قابل تقسیم می باشد. نقطه عطف تغییرات ریختی نیز روز 20 پس از تخم گشایی بود. پایان مرحله 1 مطابق با آغاز شروع تغذیه مخطط بود و مرحله دو بیشتر مربوط به تغییرات ریخت بدن شامل افزایش عمق بدن و افزایش تراکم رنگدانه ها به ویژه در قسمت پشتی بدن بود که نشان دهنده افزایش سازگاری ماهی برای مانور بیشتر، استتار با محیط و افزایش قابلیت شکار موجودات ریز می باشد. در مراحل سوم و چهارم این گونه تقریباً به صورت شکل مینیاتوری ماهی بالغ البته با بدنی نسبتاً کشیده و دوکی شکل نسبت به آن ها می باشد.