فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف:با توجه به اهمیت حیاتی همدلی در تسهیل روابط بین‌فردی،رشد اجتماعی بهینه و پیشگیری از اختلالات رفتاری در دوره کودکی، پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی بسته آموزش همدلی بر ارتقای سازگاری اجتماعی و کاهش پرخاشگری کلامی در دانش‌آموزان دختر پایه سوم ابتدایی انجام شد.روش‌شناسی:این مطالعه از نوع پژوهش نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون - پس‌آزمون با گروه کنترل بود.جامعه آماری پژوهش شامل دانش‌آموزان دختر پایه سوم ابتدایی مدارس منطقه ۷ تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ بود که یک نمونه ۴۰ نفری(۲۰ نفر گروه آزمایش و ۲۰ نفر گروه کنترل)به شیوه نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شده و به‌صورت تصادفی در دو گروه گمارده شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه همدلی کودک و نوجوان(EmQue-CA، اورگاو و همکاران، ۲۰۱۰)،مقیاس سازگاری اجتماعی سینها و سینگ(SSAS، ۱۹۹۳)و مقیاس پرخاشگری ویلیامز و همکاران(۱۹۹۶)بود. روایی محتوایی و صوری ابزارها تأیید و پایایی آن‌ها با استفاده از آلفای کرونباخ(بالای 85/0)محاسبه شد.بسته آموزش همدلی در قالب ۱۱ جلسه طراحی شد و برای گروه آزمایش اجرا شد.همچنین داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس(ANCOVA) و بهره‌گیری از نرم افزار SPSS نسخه 26 تحلیل شدند.یافته‌ها:یافته ها حاکی از آن بود که آموزش همدلی دارای تأثیر مثبت و معنی‌داری است. این مداخله موجب افزایش معنادار سازگاری اجتماعی (با اندازه اثر مجذور اتا (202/0)و همچنین کاهش معنادار پرخاشگری کلامی در گروه آزمایش(با اندازه اثر مجذور اتا (104/0) در مقایسه با گروه کنترل،شده است.نتیجه‌گیری:یافته‌ها قویاً بیانگر آن است که آموزش همدلی می‌تواند به‌عنوان یک مداخله روان‌شناختی-اجتماعی مؤثر و ساختارمند برای بهبود روابط بین‌فردی، ارتقای توانایی دیدگاه‌گیری، کاهش رفتارهای پرخاشگرانه کلامی و در نهایت،بهبود کلی مهارت‌های سازگاری اجتماعی در دانش‌آموزان ابتدایی به کار رود.با توجه به اثربخشی قاطع بسته آموزشی، پیشنهاد می‌شود برنامه آموزش همدلی به‌طور گسترده در محتوای آموزشی مدارس گنجانده شود و پژوهش‌های آتی تأثیرات بلندمدت و ماندگاری آن را در مقاطع و جنسیت‌های مختلف مورد بررسی قرار دهند.