مطالعه جامعه شناختی عاملیت زنان عشایر از خلال تجربه زیسته آنها (مورد مطالعه: زنان عشایر ده چاه-غلامعلی از توابع شهرستان زرند)
نویسندگان
1 استادیار گروه مطالعات زنان، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری رشته رفاه اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22054/qjss.2024.77686.2741چکیده
زنان عشایر نقش حیاتی در زمینههای اقتصادی و اجتماعی جوامع خود ایفا میکنند و از طریق دانش بومی خود به توسعه پایدار کمک میکنند. با وجود چالشهای زیادی مانند محرومیت از رفاه و خدمات بهداشتی، این زنان دارای عاملیت قابلتوجهی هستند. این مقاله به توصیف تجربه عاملیت و قدرت از منظر زنان عشایر اختصاص دارد. در این راستا و برای فهم عمیقتر از مفاهیم تحلیلی مانند عاملیت، مقاومت، تقسیمکار جنسیتی و چانهزنی استفاده شده است. با استفاده از روش تحلیل تماتیک، مصاحبههای عمیق و نیمهساختمند با 17 زن عشایر منطقه چاه غلامعلی در شهرستان زرند انجام شد. یافتهها حاکی از استخراج دو مقوله اصلی با عنوان عاملیت محققشده و مقاومت بهمثابه عاملیت پنهان، چهار مقوله فرعی شامل عاملیت تصمیمساز، عاملیت تسهیلگر، قدرت مجابسازی و مدیریت زندگی زناشویی و مفاهیمی از قبیل، تصمیمساز در ازدواج فرزندان، زن بهمثابه مشاور مالی خانواده، مانعزدایی برای ادامهی تحصیل، زنان بهمثابه محرکهای مهاجرت، استفاده از واسطهها، بهکارگیری برتری سرمایه فرهنگی، ایجاد فشار فرهنگی، فریب همسر، اختفا و تظاهر به حفظ اقتدار مرد و 115 عبارت معنایی است. بر اساس یافتههای این مقاله میتوان نتیجه گرفت که بزنگاههای ساده و درعینحال مهمی وجود دارد که در آن زنان عشایر موردمطالعه به انحا و اشکال گوناگون عاملیت را در چارچوب خانواده تجربه میکنند اما دراینباره از تجربه واحدی برخوردار نیستند.
