فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شاخص تاب‌آوری به توانایی یک سیستم جهت جذب آشفتگی و سازمان‌دهی مجدد اشاره دارد به طوری که سیستم هنوز وظیفه، ساختار، مشخصات و بازخوردهای یکسانی را حفظ کند. این مفهوم پس از بحران مالی سال 2008 میلادی در زمینه مباحث اقتصادی مطرح شد و هدف آن ارزیابی قابلیت سازگاری اقتصادی یک کشور با شوک‌های ایجادشده و نهایتاً پتانسیل بازگشت به سطح تعادلی مطلوب است. در شرایط اقتصاد ایران که به دلیل اعمال انواع تحریم‌ها در سال‌های اخیر با چالش‌های بسیاری روبه‌رو بوده و ارزیابی سطح تاب‌آوری از کانال‌های مختلف بسیار ضروری و حائز اهمیت است. لذا این پژوهش به بررسی تأثیر شاخص‌های رقابت‌پذیری و اقتصاد دانش‌بنیان بر تاب‌آوری اقتصاد کشور ایران در دوره زمانی 1397-1363 با تواترهای متفاوت سالانه و فصلی با استفاده از روش ARDL -MIDAS پرداخته شده است. نتایج بیانگر این است که در دوره‌های زمانی کوتاه‌مدت و بلندمدت متغیرهای حجم تجارت (شاخص رقابت‌پذیری) و نوآوری (شاخص اقتصاد دانش‌بنیان) بر شاخص تاب‌آوری، تأثیر مثبت و معناداری دارند. همچنین متغیرهای نسبت درآمدهای نفتی به تولید ناخالص داخلی و سرمایه گذاری مستقیم خارجی بر تاب‌آوری تأثیر مثبت و معنادار و متغیرهای اندازه دولت و نرخ تورم بر تاب‌آوری تاثیر منفی و معناداری داشته‌اند. لذا ایجاد زیرساخت‌های مناسب به‌منظور بهره‌گیری هر چه بیشتر از مزایای بسترهای دانش‌بنیان و همچنین گسترش سطح رقابت‌پذیری مورد توصیه است.