اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر انزوای اجتماعی و حساسیت اضطرابی نوجوانان دختر مبتلا به صدابیزاری
نویسندگان
1 گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، اردبیل، ایران
2 دانشیار روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
3 دانشیار، گروه روانشناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران
4 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، اردبیل، ایران
doi
10.22054/jcps.2025.82658.3153چکیده
صدابیزاری نوعی اختلال عصبی-رفتاری است که باعث واکنشهای فیزیکی و احساسی شدید نسبت به صداهای خاص میشود. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر انزوای اجتماعی و حساسیت اضطرابی نوجوانان دختر مبتلا به صدابیزاری انجام شد. طرح پژوهش حاضر، نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پسآزمون-پیگیری با گروه کنترل نابرابر بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانشآموزان دختر سنین 12 تا 18 ساله مبتلا به صدابیزاری شهر اردبیل در سال 1403 بودند که از میان آنان، 30 نفر به شیوه نمونهگیری هدفمند گزینش و به شیوه تصادفی در گروه آزمایش و گروه کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش 8 جلسه 60 دقیقهای درمان شناختی-رفتاری را دریافتکرد و گروه کنترل مداخلهای دریافت نکرد. هر دو گروه، در سه مرحله قبل از اجرای مداخله، پس از پایان مداخله و در مرحله پیگیری به پرسشنامه صدابیزاری (وو و همکاران، 2014)، پرسشنامه انزوای اجتماعی (چلپی و امیرکافی ، 1383) و پرسشنامه حساسیت اضطرابی (ریس و پترسون، 1985) پاسخ دادند. برای تجزیه و تحلیل آماری دادهها از آزمون تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر استفاده شد. نتایج نشان داد که درمان شناختی-رفتاری موجب کاهش انزوای اجتماعی و حساسیت اضطرابی در مراحل پسآزمون و پیگیری گروه آزمایش تاثیر معنیدار داشته است (01/0>p). نتیجه این مطالعه نشان داد که درمان شناختی-رفتای موجب بهبود انزوای اجتماعی و کاهش حساسیت اضطرابی نوجوانان دختر مبتلا به صدا-بیزاری شدهاست. روانشناسان و روانپزشکان میتوانند برای بهبود انزوای اجتماعی و حساسیت اضطرابی نوجوانان دختر مبتلا به صدابیزاری از این مداخله استفاده نمایند.